دیوان محمدخان دشتی تصحیح دکتر جلالپور

یکشنبه 11 فروردین 1398 01:55 ب.ظنویسنده : علیرضا خلیفه زاده

 

آخرین ویرایش: یکشنبه 11 فروردین 1398 01:56 ب.ظ

 

حسین جلال‌پور شاعر و ویراستار درگذشت

یکشنبه 11 فروردین 1398 01:54 ب.ظنویسنده : علیرضا خلیفه زاده

 
پیام تسلیت موسسه شهرستان ادب

حسین جلال‌پور شاعر و ویراستار درگذشت

 ۱۰ فروردین ۱۳۹۸  ۱۹:۱۱ |  ۰ نظر
Article Rating |  امتیاز: ۵ با ۴ رای
حسین جلال‌پور شاعر و ویراستار درگذشت

شهرستان ادب: با نهایت تأسف و تأثر با خبر شدیم حسین جلال‌پور شاعر، ویراستار و مصحح ارزشمند، امروز دار فانی را وداع گفت. 

حسین جلال‌پور متولد سال 1355 در بندر گناوه، از شاعران شناخته‌شدۀ دهۀ هشتاد و فارغ‌التحصیل رشتۀ زبان و ادبیات فارسی بود که امروز در یک حادثۀ رانندگی عالم خاک را وداع گفت.

تنها مجموعه شعر این شاعر بوشهری با عنوان «کلاغ بعد از باغ» در سال 1395 منتشر شده بود و همچنین دیوان «محمدخان دشتی» و بسیاری از آثار شاعر شهیر «خواجوی کرمانی» توسط او تصحیح شده بودند.

 

گفتنی‌ست حسین عزیز با هنر ویراستاری خود، از همکاران حرفه‌ای موسسه شهرستان ادب در دفتر انتشارات این موسسه بود و از این روی درگذشتش برای مجموعه شهرستان ادب بسیار تلخ و جبران‌نشدنی است.

مؤسسۀ فرهنگی هنری شهرستان ادب و مجموعه شاعران همراه با این موسسه، این ضایعه را به خانوادۀ محترم جلال‌پور و جامعه‌ی ادبی کشور تسلیت می‌گویند و غفران الهی را برای روح دوست عزیز خود آرزو می‌کنند.


آخرین ویرایش: یکشنبه 11 فروردین 1398 01:54 ب.ظ

 

کتاب های زنده یاد دکتر حسین جلالپور رییس فقید انجمن آدینه ادبی گناوه

یکشنبه 11 فروردین 1398 01:51 ب.ظنویسنده : علیرضا خلیفه زاده

 

حسین جلال‌پور



زندگی نامه
متولد ۱۳۵۵ در گناوه
شاعر

کتاب ها
مجموعه‌ی‌ غزل «کلاغِ بعد از باغ» (انتشارات داستان‌سرا)
تصحیحِ «دیوان محمّدخان دشتی» (انتشارات بامداد نو)
تصحیح «دیوان خواجوی کرمانی»
تصحیح مثنوی «همای و همایون» خواجوی کرمانی
تصحیح مثنوی «گل و نوروز» خواجوی کرمانی
تصحیح مثنوی «گوهرنامه» خواجوی کرمانی
تصحیح مثنوی «کمال‌نامه» خواجوی کرمانی
تصحیح مثنوی «روضه‌الانوار» خواجوی کرمانی

آخرین ویرایش: یکشنبه 11 فروردین 1398 01:52 ب.ظ

 

مقالات علمی پژوهشی استاد دکتر حسین جلالپور

یکشنبه 11 فروردین 1398 01:49 ب.ظنویسنده : علیرضا خلیفه زاده

 
نمایش ۱ تا ۵ مورد از کل ۵ مورد.

آخرین ویرایش: یکشنبه 11 فروردین 1398 01:51 ب.ظ

 

حسین جلال‌پور درگذشت

یکشنبه 11 فروردین 1398 01:43 ب.ظنویسنده : علیرضا خلیفه زاده

 


همشهری آنلاین: شاعر و ادیب بوشهری و مصحح و گردآورنده دیوان محمدخان دشتی درگذشت.

حسین جلال‌پور درگذشت

به گزارش  باشگاه خبرنگاران جوان،حسین جلال‌پور شب گذشته طی یک سانحه رانندگی در محور جاشک - خورموج جان خود را از دست داد.

وی متولد ۱۳۵۵ در شهر گناوه بوده و مجموعه غزل «کلاغِ بعد از باغ»، و تصحیح‌هایی، چون «دیوان محمدخان دشتی»، «دیوان خواجوی کرمانی»، مثنوی «همای و همایون» خواجوی کرمانی، مثنوی «گل و نوروز» خواجوی کرمانی، مثنوی «گوهرنامه» خواجوی کرمانی، تصحیح مثنوی «کمال‌نامه» خواجوی کرمانی و … را در کارنامه خود داشته است.

حسین جلال‌پور همچنین مدرس و عضو هیأت علمی دانشگاه و دبیر انجمن ادبی هوای تازه نیز بوده است.


آخرین ویرایش: یکشنبه 11 فروردین 1398 01:49 ب.ظ

 

شاعر هم‌استانی غزل خداحافظی را سرود

یکشنبه 11 فروردین 1398 01:42 ب.ظنویسنده : علیرضا خلیفه زاده

 


خلیج فارس: حسین جلال‌پور، شاعر غزل‌سرای هم استانی در سانحه رانندگی در جاده خورموج درگدشت

خلیج فارس: حسین جلال‌پور، شاعر غزل‌سرای هم استانی در سانحه رانندگی در جاده خورموج درگدشت
به گزارش خلیج فارس؛ جلال‌پور که متولد ۱۳۵۵ در گناوه و دانش‌آموخته دکتری ادبیات فارسی از دانشگاه چمران اهواز و همچنین استادیار دانشگاه آزاد بهبهان بود، روز شنبه در سانحه رانندگی در جاده خورموج به بوشهر جان به جان آفرین تسلیم کرد.


وی از غزل‌سرایان  نوگرا بود و در غزل امروز جسارتی شگفت از خود نشان می‌داد. او همچنین در نقد شعر نیز فعال بود و همواره در محافل ادبی سراسر کشور حضوری پررنگ داشت. در سال ۱۳۹۴ نخستین مجموعه غزل او به نام «کلاغ بعد از باغ» انتشار یافت. وی همچنین در کار تصحیح دیوان شاعران متقدم نیز دست داشت و تصحیح دیوان محمدخان دشتی از وی به چاپ رسیده بود.
گفتنی است در این سانحه همسر و فرزند جلال‌پور مصدوم شده و به بیمارستان منتقل شدند



آخرین ویرایش: یکشنبه 11 فروردین 1398 01:43 ب.ظ

 

دکتر حسین جلال پور شاعر و ادیب بوشهری بر اثر سانحه رانندگی درگذشت

یکشنبه 11 فروردین 1398 01:41 ب.ظنویسنده : علیرضا خلیفه زاده

 


دکتر حسین جلال‌پور، شاعر و ادیب بوشهری امروز طی یک سانحه رانندگی در محور جاشک - خورموج جان خود را از دست داد.

به گزارش پایگاه خبری عصرجهان، دکتر حسین جلال پور شاعر و ادیب بوشهری  و عضو هیات علمی دانشگاه آزاد بهبهان امروز بر اثر سانحه رانندگی در محور جاشک - خورموج استان بوشهر جان باخت.

 
بنا به همین گزارش مرحوم دکتر حسین جلال پور متولد ۱۳۵۵ در شهر گناوه بوده و مجموعه غزل «کلاغِ بعد از باغ»، و تصحیح‌هایی چون «دیوان محمدخان دشتی»، «دیوان خواجوی کرمانی»، مثنوی «همای و همایون» خواجوی کرمانی، مثنوی «گل و نوروز» خواجوی کرمانی، مثنوی «گوهرنامه» خواجوی کرمانی، تصحیح مثنوی «کمال‌نامه» خواجوی کرمانی و … را در کارنامه خود داشته است.
دکتر حسین جلال‌پور همچنین مدرس و عضو هیأت علمی دانشگاه و دبیر انجمن ادبی هوای تازه بوده است.
پایگاه خبری عصر جهان درگذشت شاعر و ادیب بوشهری  مرحوم دکتر حسین جلال پور را به ادبا، شعرا، دانشگاهیان، جامعه فرهنگی و خاندان ایشان تسلیت عرض نموده؛ برای آن عزیز سفرکرده رحمت واسعه الهی توام با علو درجات، و برای بازماندگان صبر بر مصیبت را از درگاه ایزد منان مسئلت می نمائید


آخرین ویرایش: یکشنبه 11 فروردین 1398 01:42 ب.ظ

 

نماینده اسبق بوشهر در مجلس درگذشت

چهارشنبه 7 فروردین 1398 02:09 ب.ظنویسنده : علیرضا خلیفه زاده

 

نماینده اسبق بوشهر در مجلس درگذشت

خلیج فارس: عبدالله حاجیانی سابقه دو دوره نمایندگی استان بوشهر در مجلس شورای اسلامی را داشت.

خلیج فارس: شیخ عبدالله حاجیانی که طی یکسال اخیر درگیر بیماری سرطان معده بود، درگذشت.

به گزارش «خلیج فارس»؛ عبدالله حاجیانی سابقه دو دوره نمایندگی استان بوشهر در مجلس شورای اسلامی را داشت. وی در دوره پنجم نماینده حوزه انتخابیه دشتی، تنگستان، دیر و کنگان بود، در دوره بعد نیز نماینده حوزه مستقل شده‌ی دیر، کنگان و جم بود.

وی پس از نمایندگی، برای چندین سال مدیر اشتغال منطقه ویژه اقتصادی پارس بود.



وبلاگ لیراوی : 

خدا رحمتش کند بعضی وقتها در دوره نمایندگی به دیدار خانواده های اقوامش کمالی در باباعلیشاه گناوه در مسجد علی ابن ابی طالب می دیدمش . 

روانشاد حاجیانی در هنگام انفعال مهندس خواجه پور  نماینده بوشهر در برابر لایحه دولت برای تفکیک دو حوزه بوشهر و حوزه گناوه و دیلم ، طرح تفکیک حوزه خودش را هوشمندانه ارایه و تصویب کرد و مارا دقیق 20 سال در آرزوی نماینده مستقل گذاشت . 

من در سال 78 در نقد این احوال مقاله ای نوشتم و همانجا پیش بینی کردم که احتمال دارد تا 20 دیگر و نه حتی ده سال دیگر!! 

حوزه گناوه و دیلم صاحب نماینده مستقل نشود. 

که علت اصلی اش سهل انگاری خواجه پور و ذکاوت شیخ حاجیانی بود. 


آخرین ویرایش: چهارشنبه 7 فروردین 1398 02:16 ب.ظ

 

عید نوروز 1398

سه شنبه 28 اسفند 1397 09:15 ق.ظنویسنده : علیرضا خلیفه زاده

 
فرارسیدن عید نوروز سال 1398 را به همه دوستان و همراهان وبلاگ لیراوی تبریک می گویم . 
آخرین ویرایش: سه شنبه 28 اسفند 1397 09:17 ق.ظ

 

هفته فرهنگی شهرستان دیلم

چهارشنبه 22 اسفند 1397 08:10 ق.ظنویسنده : علیرضا خلیفه زاده

 

تجلیل از ۶۳ خدمات مطبوعاتی پیشکسوت جنوب کشور

به همت اعضای شورای شهر و شهرداری بندر دیلم هفته فرهنگ و هنر در سالن اجتماعات مسجد نور واقع بر ساحل خلیج همیشه فارس برگزار گردید.

 

محمد رضا غزنوی رییس شورای شهر هدف از اجرای این جشنواره را بیان دستااوردها و ظرفیتهای این شهرستان در حوزه های مختلف فرهنگی ،هنری و اجتماعی و ارج نهادن به تلاشهای فرهیختگان تاثیر گذار است این دیار عنوان نمود.

 

ششمین شب این جشنواره با تجلیل از پیشکسوت مطبوعات جنوب کشور و خبرنگار تابا، همراه بود.

دکترخلیفه زاده محقق و پژوهشگر تاریخ با گرامیداشت یاد بزرگان دیلم و لیراوی از اقای پرویز خلیجی بعنوان چهره ماندگار این خطه یاد کرد و افزود که مستندات من در مراجعه به کتابخانه مرجع مجلس شورای اسلامی بیانگر فعالیت ۶۳ساله این پیشکسوت مطبوعات جنوب کشور است.

 

دکتر علیرضا خلیفه زاده افزود تلاش برای احداث بیمارستان در دیلم و درمانگاه در روستاهای لیروای، دایر کردن دبیرستان،ایجاد راههای ارتباطی(بخصوص پل زیدون حد فاصل دیلم ،بهبهان)، مساعی فراوان برای ایجاد تاسیسات آب و برق و تاسیس دادگاه و همه نیازمندیهای یک شهر مدرن را، از شش دهه پیش وجه همت این فعال عرصه مطبوعات بوده است.

 

همکاری گسترده وی با مطبوعات ازسال ۱۳۳۵ با روزنامه های فریاد خوزستان در اهواز، پیک خجسته شیراز، پست تهران و تهران مصور، کیهان و اطلاعات آغاز و با همکاری با خبرگزاری ایرنا، روزنامه خبر، نیم نگاه شیراز و… ادامه یافت و اینک با روزنامه های جمهوری اسلامی،طلوع فارس و خوزستان و بسیاری از پایگاههای خبری تحلیلی از جمله تابا نیوز. ذاکر نیوز. بدرپرس . ایران باران نیوز و صاحب قلم در حال استمرار است.

 

عبدالرضا صادقی عضو دیگر شورای دیلم نیز عنوان داشت: در این جشنواره یک هفته ای همچنین از کتاب راهنمایی دریایی مرحوم ناخدا عبدالله فهیمی دریانورد شهیر دیلمی با ویراش خانم دکتر آرمیندخت امین و کتاب جفرافیای شهرستان دیلم به قلم دکتر رضا درویشی رونمایی شد.

 

خانم دکتر امین استاد تاریخ دانشگاه، کتاب مرحوم فهیمی را کتابی مرجع برای همه محققان دریانوردی در این سو و انسوی خلیج فارس خواند.

در این جشنواره که با شناساندن صنایع دستی و غذاهاو شیرینی های محلی همراه بود. 

مختار تنگسیری در ابتدای این برنامه چند شعر محلی با محوریت دیلم خواند. 

پنجشنبه 16 اسفند 1397 در دیلم برگزار شد . 

 روزهای قبل : 

شاعران خوش قریحه بندر دیلمی از جمله هاشم شعله.فتح الله علیمرادی، ابراهیم کازرونی، معصومه زمردی، خیری خلیفه نژاد، مختار تنگسیری و مرضیه رشتی و بشیر ذبیحی با قرائت اشعاری با مضامین تمدن کهن و قدمت دیلم ،شور زایدالوصفی در جشنواره ایجاد نمودنند.


آخرین ویرایش: چهارشنبه 22 اسفند 1397 08:14 ق.ظ

 

مشاهیر سینیز در روایات شفاهی

شنبه 18 اسفند 1397 11:29 ق.ظنویسنده : علیرضا خلیفه زاده

 
 آقای غلامحسین خدام مطالب ذیل در معرفی چند تن از مشاهیر سینیز  ذیل مطلب اینجانب علیرضا خلیفه زاده افزوده : 

1.عبدالله ابن خطیب:كتاب بحرالانساب كه به دستور امیر تیمور گوركانی جمع آوری شده او را از دانشمندان و بزرگان سینیز معرفی نموده است.

2.حسن ابن حسن:به سال 136 هجری حاكم سینیز بوده است. [معتقدند مهری به این شکل دیده اند.]

3.بابا حسن سینیزی:كه از ملاكان و متمولین سینیز و صاحب فرزندان زیادی بوده.

4.سید محمود اصلح:كه بنا بر كتاب بحر الانساب وی از فرزندان حضرت امامزاده حسن و از عرفای بزرگ سینیز بوده كه از وی كرامات زیاد نقل می كنند.مزار وی بر فراز تپه ای مشرف بر نخلستان و دریا در بندر امام حسن قرار دارد.

5.شاهزاده محمد:از پرچم داران نهضت رضوی در سینیز ،آرامگاه وی در غرب سینیز در روستای حصار قرار دارد.نخلستانی در جنوب این روستا منسوب به وی است.

6.شاهزاده عبدالله:مزار وی در بندر امامزاده حسن. اطلاعات چندان موثقی از وی در دست نیست.

توضیح وبلاگ لیراوی : 
نام باباحسن سینیزی با توجه وجود نام روستایی به نام باباحسنی در لیراوی برایم جالب است. هر جند احتمال می دهم این شخص  خدمتگزار امامزاده سید محمود اصلح باشد. 

آخرین ویرایش: شنبه 18 اسفند 1397 11:39 ق.ظ

 

سینیز تاریخی و مشاهیر

شنبه 18 اسفند 1397 11:23 ق.ظنویسنده : علیرضا خلیفه زاده

 
به قلم  : علیرضا خلیفه زاده 

سینیز یكی از محوطه‌های تاریخی – باستانی قسمت شمالی استان بوشهر است ، تل و تپه‌های بجا‌مانده از شهر تاریخی سینیز (شینیز)در بندر امام حسن و حومه (حصار ، گاودار ، بنه احمدون) است .
از سینیز در سده‌های مختلف مورخان و جغرافیا نویسان بسیاری یا دیدن كرده‌اند و یا اطلاعات زمانهٔ خود را راجع به آن شهر مهم به رشته نگارش در‌آورده‌اند .سینیز شهری دانشگاهی و دارای مراكز علمی مهم آن روزگار بوده‌است .

ابن حوقل در سال ۳۵۰ هـ ق از یك مركز علمی (دانشگاه و كتابخانهٔ بزرگ در سینیز) در نواحی ارجان مربوط به قبل از اسلام خبر‌داده‌است
 و استخری نیز می‌نویسد : در ناحیهٔ شاپور تصویر تمام شاهان و بزرگانی كه بین ایرانیان معروف هستند و نقش تمامی محافظان آتش و موبدان بزرگ ودیگران بر كوه رسم شده‌است. تصویر آنان در طومارها ثبت گردیده است.از این طومارها كسانی كه در نقطه‌ای از ارجان معروف به قلعه شینیز زندگی می‌كنند نگهداری می‌کنند.
این دو سند می‌تواند نشانگر توسعهٔ علمی این ناحیه در دورهٔ ساسانیان باشد.
احمد اقتداری از محققان معاصر معتقد است:
بنادر مهروبان و سینیز منضمات ریشهر باستانی یا ریو اردشیر كهن بوده‌اند و برای رسیدن به این آثار باقی‌مانده از آنها باید سواحل هندیجان را مطالعه نمود و بنادر مهروبان قدیم (قریه شاه عبد‌الله) و سینیز و خود بندر دیلم و روستاهای لیراوی نشین حومه و اطراف آن بخصوص روستاهای شمال غرب آن را مطالعه و تحقیق نمود.
سینیز نام شهر باستانی است که در محل کنونی بندر امام حسن قرار دارد.

با نگاهی به متون تاریخی و جغرافیایی از رونق و آبادانی بندرامام حسن (سینیز) در میان بنادر مهروبان و جنابه اطلاع یافته ایم. سینیز محل بافت پارچه سینیزی بوده و"ویلهلم بارتلد" تائید می كند كه در سمرقند نیز شهرت داشته است و در آنجا نوعی پارچه را «سینیزی»می گفته اند. 
تجارب الامم نیز به ما نشان می دهد كه یاقوت حاكم فارس در سال 324 هجری قمری جامه سینیزی به تن می كرده و روی آن زره نظامی می پوشیده است. 
حمله قرمطیان به فرماندهی ابن غمر 
سینیز شهری است كه فرماندار و مردم آن به هنگام حمله نیروهای قرمطی  ابوطاهر گناوه ای در سال 321هجری قمری مقاومت كردند و پس از آتش زدن كشتی های قرمطیان در ساحل «سینیز» با وجود كشته شدن 1280 نفر از اهالی سینیز در این جنگ خونین و خانمان سوز آنها توانستند «ابن غمر» فرمانده قرمطیان جنابه ای و 80 نفر دیگر را دستگیر كنند واین اسیران انگشت نما شده قرمطی را به شیراز ببرند و سپس شاخها بر سر آنها نهادند و از شیراز به بغداد بردند.
 
روغن چراغ سینیزی

به گفته ابن بلخی «روغن چراغ سینیزی» روغنی نیكو بوده است. 

این شهر و بندر پر عظمت كه آبادانی آن به دوره هخامنشیان و ساسانیان می رسد و در سال 18 هجری قمری به صورت مسالمت آمیز به تصرف اعراب مسلمان درآمده است .

 بازرگانان و دانشمندان بسیاری داشته است: 

مشاهیر بندر سینیز:
امروز بندر امام حسن و نواحی اطراف آن بر تپه های بازمانده از بندر سینیز قامت برافراشته و جوانان این شهر با نامگذاری مراكز فرهنگی و شركتهای تجاری و مغازه های خود به نام سینیز یادگار این بندر تاریخی و نام بزرگان و مشاهیر این شهر را زنده نگه میدارند. نام بزرگان سینیز كه از میان سطور متون تاریخی به ما رسیده از این قرار است: 
1.معلی بزاز سینیزی :نام او در تاج العروس و منتهی العرب دیده می شود.مشخص است این شخص به در صنعت نساجی پارچه فروشی و بزازی اشتغال داشته است.

2.محدث سینیزی یا علی ابن معلی بزاز سینیزی كه به علی سینیز و علی بزاز سینیزی هم شهرت دارد .یكی از مشهورترین دانشمندان سینیز بوده است.نام این عالم در تاج العروس و منتهی العرب و در لغت نامه دهخدا ذیل واژگان‹علی بزاز و علی سینیزی و علی ابن معلی بزاز › دیده می شود.
محدث علاوه بر اینكه راوی حدیث و داننده علم حدیث و اخبار نبوی معنی می دهد بلكه در اصطلاح بنابر آنچه «عراقی»گفته :كسی است كه بنویسد و بخواند و بشنود و نیك گوش فرا دهد و به شهرها و ولایات مسافرت كند . و برای جمع آوری احادیث و علوم زحمات زیادی را متحمل شده باشد و بر پاره ای كتب تالیقات نوشته باشد و من حیث المجموع قریب یك هزار جلد كتاب حدیث را به دقت دیده باشد.
3.احمد ابن عبدالكریم سینیزی مقری:این شخص قاری برجسته و معلم قرآن بوده .دهخدا احمد ابن عبدالكریم مقری را از مردم سینیز از آبادیهای ساحلی خلیج فارس معرفی كرده است.

4. یکی دیگر از دانشمندان بندر سینیز که در این جا معرفی می شود
 ابوبکر احمد بن محمود سینیزی است که در اهواز به قضاوت می پرداخت و جزو محدثان ثقه بود . سینیزی در سال ۳۵۶ در اهواز درگذشت.  

آخرین ویرایش: شنبه 18 اسفند 1397 02:30 ب.ظ

 

مشاهیر و معارف برخاسته از جزیره خارگ

شنبه 18 اسفند 1397 11:12 ق.ظنویسنده : علیرضا خلیفه زاده

 
علیرضا خلیفه‌زاده 

ساحل و سرزمین خونگرمی که در جنوب ایران دست بر گردن خلیج‌فارس پیچیده و چند دهه است، آن‌را استان بوشهر می‌نامیم، سرزمین بلند‌آوازه و پرشکوهی می‌باشد که نام بسیاری از بزرگان بر پیشانی هر شهر و هر بندرش می‌درخشد.
از جزیره خارگ و جنابه (گناوه)، توز (توج)، ریشهر، لیراوی، بوشکان، نجیرم، جم (ازم) و سیراف مشاهیر و نامداران و بزرگانی برخاسته‌اند که نام و آثار آن‌ها در متون تاریخی و کهن اسلامی می‌درخشد، اگرچه بسیاری از علاقه‌مندان به گذشته پرافتخار این سرزمین از نام آن‌ها بی‌خبر مانده‌اند. به راستی چند خیابان در سرتاسر استان بوشهر به نام این بزرگان نام‌گذاری شده، چند سمینار و چند کنگره برای شناخت آن‌ها برپا شده؟ به هر حال کنگره بین‌المللی سیراف در سال 84 فرصت و بهانه‌ی خوبی بود تا به کنکاش در افتخارات تاریخی استان‌مان بپردازیم. در این مقاله با بیش از 160 تن از بزرگان و مشاهیر بندر سینیز تا بندر سیراف آشنا خواهید شد. در مقدمه برای آن‌که سخن به درازا نکشد، تعدادی از دانشمندان، امیران، حکام و چهره‌های سیاسی، دریانوردان، شاعران و… برخاسته از مناطق لیراوی، سینیز، خارگ، گناوه، دشتستان، (بوشکان و توز) و ریشهر در هزاره‌ی اول اسلامی به طور گذرا معرفی می‌شود. اطلاعاتی مفصل‌تر راجع به این بزرگان تاریخی و تاریخ‌ساز را از منابع مختلف و متعددی به دست آورده‌ام که در هفته‌نامه‌های استان بوشهر و… به مرور انتشار خواهم داد.
در سده اول اسلامی می‌بینیم که "مهلبیان خارگ" نخستین خاندان ایرانی هستند که به دلیل رشادت و بی‌باکی به بالاترین مقام‌های نظامی و دیوانی امویان می‌رسند و حتی در سده‌های دوم و سوم… نوادگان آن‌ها به مدارج علمی والایی دست می‌یابند.
مهلبیان خارگ
1ـ ابو صفره خارگی
ابو عبیده می‌گوید: ابو صفره پدر مهلب، ایرانی و اهل خارگ بود و در آن‌جا به "سخره" نامیده می‌شده است و چون از آن‌جا به عمان آمد این نام معرب شد و به "ابوسفره" تبدیل گردید.
او از عمان به بصره رفت و بر اثر شجاعت‌اش قبیله "ازد" او را جزو پسر خواندگان خود به شمار آورد. "فرزدق" شاعر اهل بیت نیز ابی‌صفره را خارگی دانسته است.
2ـ مهلب پسر ابی صفره خارگی
در سال 7 هجری متولد شد و در بصره پرورش یافت. در زمان خلیفه دوم "عمر" به مدینه سکونت گزید. مهلب در سال 65 تا 68 والی بصره و فارس شد. در سال 68 والی موصل و ارمنیه (ارمنستان) شد (فارس‌نامه ص 185) به واسطه شورش و طغیان خوارج در فارس در 69 تا 72 دوباره مهلب را والی فارس کردند. مدتی در سال 72 عامل خراج اهواز شد (فارس‌نامه ص 187). در سال‌های (82 ـ 79/ 702ـ 698 م) مهلب خارگی به مدت سه سال حکمران خراسان بود. (تاریخ سیستان/ ص 117) 
فرزندان مهلب: "مهلب" پسران بسیاری داشت که هر کدام نام‌آور و دلیر بودند: 
1ـ یزید 2ـ مفضل 3ـ مدرک 4ـ حبیب 5ـ قبیصه 6ـ عیینه 7ـ قیصر 8ـ عبدالملک و… و دخترش هند که زن حجاج ثقفی بود.
3ـ یزید پس از مرگ پدر مدتی والی خراسان شد. در ربیع الثانی 85 ق / آوریل 704 م از طرف حجاج عزل و زندانی شد… پس از مرگ حجاج در سال 96 فرمانروای عراق گردید. در سال 99 ـ 98 مجددا 
فرمانروای خراسان شد. در سال 101 دست به قیام زد و بصره را به تصرف درآورد، اما شاهین اقبال با وی همراه نبود. در سال 102 در برابر لشکر مسلمه برادر یزید بن عبدالملک اموی مغلوب و کشته شد. 
4ـ مفضل بن مهلب ابی صفره خارگی
او که از مخالفان برادرش یزید بود در سال 85 ق والی خراسان شد. ولایت داری مفضل نه ماه به طول انجامید. 
5ـ حبیب بن مهلب پسر ابی صفره خارگی 
حبیب همزمان با برادرش مفضل ولایت مدار کرمان بود که در سال 86 توسط حجاج برکنار شد. (تاریخ سیستان ص 139) 
6ـ عبدالملک بن مهلب پسر ابی صفره خارگی 
او نیز در دوره زمامداری برادرش حبیب بر کرمان، در مقام شرطه کرمان بود، در سال 86 ق برکنار شد (تاریخ سیستان ص 139) 
7ـ مدرک پسر مهلب پسر ابی صفره خارگی 
به هنگام قدرت‌یابی مجدد برادرش یزید در سال 97 ق/ 16 ـ 715 م.
مدتی حکومت سیستان در دست مدرک پسر مهلب بود، یزید او را عزل کرد و پسر خود را به جایش منصوب کرد. (تاریخ سیستان ص148) 
8ـ معاویه پسر یزید مهلب خارگی 
در سال 97 ق یزید پس از عزل برادرش مدرک، پسرش معاویه را به حکومت سیستان منصوب کرد. (تاریخ سیستان 148)
9ـ مخلد بن یزید پسر مهلب خارگی
در سال 99 ق پس از این که پدرش از طرف عمر بن عبدالعزیز (101 ـ 99) برکنار شد، عهده‌دار فرمانروایی خراسان شد. (تاریخ سیستان ـ ص 143)
10ـ فاضله دختر یزید بن مهلب 
این دختر زن جنید بن عبدالرحمان مروی والی سابق سند و والی خراسان (116 ـ 11 ق/ 734 ـ 729م) شد. (تاریخ سیستان ص 151)
11ـ مغیره بن مهلب بن ابی صفره خارگی 
در حیات پدر به امارت مرو فرمان یافت. (دهخدا ذیل آل مهلب)
12ـ هند دختر مهلب بن ابی صفره خارگی 
همسر حجاج ابن یوسف ثقفی بود که در سال 91 ق حجاج او را طلاق داد. (دهخدا: ذیل حجاج)
آل مهلب بعدها در دوره وزارت بر مکیان که ایرانی‌نژاد بودند شکوه و شوکتی یافتند. 
از این خاندان دیگر چهره‌هایی که می‌شناسیم:
13ـ محمدبن یزید بن مهلب (از آل مهلب) امیر اهواز است که دربرابر طاهر ذوالیمینین به مقاومت پرداخت و کشته شد (دهخدا: محمد بن یزید...)
14ـ خالدابن عجلان البصری مکنی به ابوالهیثم مولی آل مهلب بن ابو صفره (مرگ 223 ق)
این دو کتاب از اوست: 1ـ «اخبار آل مهلب» 2ـ کتاب الازارقه و حروب المهلب (از هدیه العارفین ستون 343) (دهخدا: ذیل خالد) 
15ـ رفع بن حاتم بن قصر حاکم جرجان از قبل منصور دوانیقی
16ـ روح بن حاتم بن قبیصه بن مهلب از امراء و نیکوکاران و حاجب کمنصور عباسی بود (دهخدا: روح بن حاتم)
17ـ یزید بن حاتم بن قبیصه بن مهلب سال 144 والی مصر و سال 154 امیر آفریقا بود. در عهد وزارت برمکیان (دهخدا ذیل یزید بن حاتم) 
18ـ بحتری بن مهلب از امیران سیستان بود (تاریخ سیستان/ دهخدا ذیل نشاندن)
19ـ ابومعاویه عباد بن عباد بن حبیب بن مهلب بن ابی صفره خارگی (دهخدا: ابومعاویه...)
20ـ جرجامی، جندب با احمد بن عبدالرحمان بن عبد المومن بن خالد بن یزید بن عبدا... بن مهلب بن عینیه بن مهلب بن ابو صفره خارگی در رجب 386 درگذشت (دهخدا: ذیل جرجانی) 
21ـ عبدالرحمان جرجانی بن عبدالمؤمن بن خالد بن یزید بن عبدا... بن مهلب بن عینیه بن ابو صفره خارگی (جرجانی: دهخدا)
22ـ حسن سکری بن حسین بن عبدا... بن عبدالرحمن بن علای (بن مهلب) بن ابی صفره مکنی به ابو سعید بغدادی ادیب نحوی. (275 ـ 212ه.ق) در متن دهخدا جای ابی صفره و مهلب جا به جا شده که مشخص است به شکل فوق درست است. (دهخدا: ذیل حسن سکری)
سه خارگی دیگر
جلال آل احمد در "جزیره خارگ دُر یتیم خلیج فارس" ذیل عنوان خاندان مهلب فقط به مهلب بن ابی صفره اشاره کرده و پس از آن سروده فرزدق در ذم ابی صفره خارگی و اولادش را آورده که البته این شعر اطلاعات بیشتری راجع به زندگی و شغل اهالی خارگ دراواخر دوره‌ی ساسانیان تا اوایل دوره اسلامی به ما می‌دهد. 
آل احمد با تکیه بر معجم البلدان جلد دوم ص 387 یک شاعر معروف به خارگی و دو تن دیگر از راویان حدیث، 
ابو همام الصلت پسر محمد پسر عبدالرحمن پسر ابی المغیره بصری و خارگی و
 ابوالعباس احمد پسر عبدالرحمن خارگی و بصری را به ما معرفی می‌کند. 


آخرین ویرایش: شنبه 18 اسفند 1397 11:15 ق.ظ

 

چهار چهره سینیزی

شنبه 18 اسفند 1397 11:01 ق.ظنویسنده : علیرضا خلیفه زاده

 
1- معلی بزاز سینیزی
در بندر سینیز ( در حدود بندر امام حسن و روستای حصار  امروزی) که در ناحیه شمالی استان بوشهر میانه دو بندر مهروبان و جنابه (گناوه) قرار داشته و صنعت پارچه‌بافی آن شهرتی جهانی داشته، متون ادبی از بزرگان سینیز بخوبی یاد کرده است  از جمله این بزاز سینیزی.
 
2-  یکی دیگر  از برزگان سینیز، پسر دانشمند و صاحب نامش «علی‌بن معلی بزاز سینیزی» که معروف به محدث سینیزی یا 
علی سینیزی بوده است که هر دو  از بزرگان تاریخ سینیزند. محدث لقب دانشمندی بوده که احادیث بسیاری حفظ داشته است. 
3- عبدالکریم سینیزی .  
4- دیگر دانشمندی که از سینیز برخاسته «احمدبن عبدالکریم مقری سینیزی» می‌باشد.
مقری صفت و شهرت استادان آموزش قرآن بوده است. 

علیرضا خلیفه زاده در هفته نامه نصیر بوشهر در شماره ۳۳۴  بزرگان استان بوشهر از سینیز تا سیراف را معرفی کرده است و ...  


آخرین ویرایش: شنبه 18 اسفند 1397 11:09 ق.ظ

 

جشنواره هفته فرهنگی دیلم استقبال پرشور شد

شنبه 18 اسفند 1397 10:13 ق.ظنویسنده : علیرضا خلیفه زاده

 
گناوه-ایرنا- نایب رئیس شورای اسلامی شهر دیلم گفت: نخستین جشنواره هفته فرهنگی این شهرستان با استقبال خوب و پرشور مردم مواجه شده است.

عبدالرضا صادقی روز دوشنبه در گفت وگو با خبرنگار ایرنا افزود: بیان دستاوردها و ظرفیت های این شهرستان در حوزه های مختلففرهنگی ، هنری ، اجتماعی و معرفی و شناسایی آیین و بازی های بومی و سنت های این منطقه با اجرای برنامه های مختلف از اهداف برگزاری این آیین است.
وی اظهارداشت: برگزاری این رویداد مهم فرهنگی پیامدهای مطلوبی در جهت معرفی فرهنگ بومی منطقه و شور ونشاط در بین همشهریان و گردشگران داشته است.
صادقی گفت: تجدید بیعت و ادای احترام به شهدای این شهرستان سرآغاز برنامه های این هفته بوده که باحضور مردم و مسئولان برگزار شد.
نایب رئیس شورای اسلامی شهر دیلم یادآورشد: نواختن زنگ آغاز هفته فرهنگی در همه مدارس، برپایی جشن باشکوه توسط دانش آموزان هنرمند دبیرستان صدف، نقاشی روی دیوارهای سطح شهر توسط هنرمندان خوش ذوق و گرافیست، افتتاح نمایشگاه متنوع هنری و دستاوردهای صنایع دستی و غذاهای بومی محلی از مهم ترین برنامه های جشنواره است.
صادقی افزود: برگزاری آیین ویژه جشن فرهنگی در سالن مسجد نور از برنامه های باشکوه این جشنواره بود که در اولین روز مورد استقبال خیلی خوب عموم قرار گرفت.
وی از همکاری و مشارکت همه ادارات و نهادها و گروههای مردمی بویژه هنرمندان در برپایی این جشنواره تقدیر کرد.
نخستین هفته فرهنگی دیلم از 11 اسفند ماه جاری آغاز شده است.
شهرستان دیلم با بیش از 34 هزار نفر جمعیت در 210 کیلومتری شمال استان بوشهر قرار دارد.
6164/7215/6045 

افزوده از وبلاگ لیراوی : 

روز پنجشنبه 16 اسفند 1397 علیرضا خلیفه زاده در خصوص هویت تاریخی دیلم در دوره صفوی به سخنرانی پرداخت . 

در ادامه برنامه خانم دکتر آرمیندخت امین مصحح کتاب راهنمای دریایی اثر ناخدا عبداله فهیمی بندردیلمی به معرفی آثار و اندیشه های این دریانورد عرصه خلیج فارس و اقیانوس هند پرداخت. 


آخرین ویرایش: شنبه 18 اسفند 1397 10:21 ق.ظ

 

عکس دیدنی از طبیعت لیراوی استان بوشهر

شنبه 11 اسفند 1397 09:41 ق.ظنویسنده : علیرضا خلیفه زاده

 
شناسه خبر: 1459501


عکسی دیدنی از طبیعت  لیراوی بوشهر
رنگین کمان بر فراز دشت سرسبز لیراوی بوشهر به روایت تصویر توسط هنرمند بوشهری منتشر شد.

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل سپاس ؛ تصویری زیبا و دیدنی از رنگین کمان بر فراز دشت سرسبز لیراوی استان بوشهر توسط عکاس بوشهری السا آقاجری که از طبیعت روز قبل برای این پایگاه خبری ارسال نمودند.


آخرین ویرایش: شنبه 11 اسفند 1397 09:42 ق.ظ

 

نمایندگان مجلس شورای ملی لیراوی و بندر دیلم در دوره قاجار و پهلوی

شنبه 11 اسفند 1397 09:35 ق.ظنویسنده : علیرضا خلیفه زاده

 
پرونده نوروزی اتحاد جنوب برای مجلس ؛ (8)

اتحادجنوب ـ علیرضا خلیفه زاده: در دوره ی اول و دوم مجلس که همزمان با سال های آخر کلانتری حاج حسن خان لیراوی بود، هم منطقه کهگیلویه و بهبهان و لیراوی هم منطقه بوشهر و بنادر نماینده مستقلی در مجلس شورای اسلامی نداشتند. در این سال ها بلوک لیراوی رسماً جزو خاک کهگیلویه بود، ولی تلاش های دامنه داری به دنبال تجزیه و جدایی آن از کهگیلویه و الحاق به...

نمایندگان مجلس شورای ملی لیراوی و بندر دیلم در دوره قاجار و پهلوی

علیرضا خلیفه زاده:*

در دوره ی اول و دوم مجلس که همزمان با سال های آخر کلانتری حاج حسن خان لیراوی بود، هم منطقه کهگیلویه و بهبهان و لیراوی هم منطقه بوشهر و بنادر نماینده مستقلی در مجلس شورای اسلامی نداشتند.
در این سال ها بلوک لیراوی رسماً جزو خاک کهگیلویه بود، ولی تلاش های دامنه داری به دنبال تجزیه و جدایی آن از کهگیلویه و الحاق به حکومت بنادر بود.
نماینده بهبهان و کهگیلویه و لیراوی در مجلس سوم سید امان الله بهبهانی بود و نماینده بوشهر و بنادر دیلم گناوه، ریگ، دیر و کنگان نیز حاج آقا محمد بوشهری (معین التجار) و میرزا محمدعلی خان ملک التجار بود، البته معین التجار به نمایندگی از طرف تجار تهران در دوره اول به مجلس راه یافته بود.
مجلس چهارم: این مجلس بعد از فروکش کردن تشنجات جنگ جهانی اول، پس از شش سال توقف، در 1/4/1300 افتتاح شد. در این سال بلوک لیراوی و بندر دیلم هر دو جزو حکومت بنادر بودند و نماینده بوشهر بنادر و دشتستان 1ـ میرزا علی کازرونی 2ـ محمود بهبهانی (پوررضا)
این مجلس در 30/3/1302 در مهلت قانونی به کار خود پایان داد.
مجلی پنجم: این مجلس در 22 بهمن 1302 افتتاح شد.نمایندگان بوشهر  میرزا احمدخان اخگر و میرزا علی کازرونی (مجدداً) بودند. این مجلس به انقراض سلسله ی قاجار رسماً رأی داد و سلطنت را به دودمان پهلوی سپرد.
اختتامیه این مجلس اوایل پادشاهی رضا پهلوی و در 22/11/1304بود.
مجلس ششم: این مجلس نیز در 9/4/1305 آغاز به کار کرد، نمایندگان بوشهر و بنادر (دیلم و لیراوی و...)
1ـ شیخ علی دشتی 2ـ میرزا محمدعلی خان نظام مافی بودند.
میرزا محمدعلی خان یا نظام السلطنه سوم، مالک املاک شبانکاره بود. پایان کار مجلس ششم در 22/5/1307 بود.
مجلس هفتم شورای ملی ایران: آغاز آن 14/7/1307 و اختتام آن 14 آبان 1309 بود و نماینده بوشهر، بنادر و جزایر و همچنین بندر دیلم و بلوک لیراوی علی دشتی (مجدداً) و محمدرضا شیرازی بودند.
مجلس هشتم: از 24 آذر 1309/ 24 رجب 1349 تا 24 دی ماه 1311/ 17 رمضان 1351 این دوره به طول انجامید.
مجدداً علی دشتی و برای اولین بار آقا محمد بهبهانی (حاج محمدرضا پوررضا) نمایندگی بوشهر، بنادر و... را بر عهده داشتند.
مجلس نهم: در این دوره نیز علی دشتی و آقا محمد بهبهانی از 24/12/1311 تا 24/1/1314 نمایندگی مردم بوشهر و... را بر عهده داشتند و همچنین در بهبهان نیز سلطان علی خان سلطانی (شیخ الاسلامی) از این دوره تا دوره ی هجدهم، نه دوره ی متوالی نمایندگی بهبهان را بر عهده داشت.
این نماینده بهبهان  در برخی از جریانات و اتفاقات ناحیه لیراوی معمولاً طرف اعتماد خوانین لیراوی بوده است.
مجلس دوره ی دهم: حاج محمدرضا بهبهانی وشکرا... صفوی در این دوره از 15/4/1314 تا 22/3/1316 نمایندگی بوشهر و سایر مناطق را که امروزه دراستان بوشهر قرار دارند، برعهده گرفتند.
مجلس یازدهم: از 20 شهریور 1316 تا 27 شهریور 1318 نمایندگان حوزه ی بوشهر، شکرا... صفوی و محمود عزیزی بودند. این دوره مصادف با تبعید و درگشت آقاخان لیراوی بود.
مجلس دوازدهم: از 3/8/1318 تا 9/8/1320 به طول انجامید. نمایندگان دوره ی قبل (صفوی وعزیزی) در حوزه بوشهر و... مجدداً برگزیده شدند.
یکی دو ماه آخر این مجلس، مصادف با برکناری رضاشاه و آغاز پادشاهی محمدرضا پهلوی شد.
دوره ی سیزدهم مجلس: از 22/8/1320 تا 1/9/1322ادامه داشت. صفوی و عزیزی برای سومین بار متوالی برگزیده شدند.
مجلس چهاردهم: از 7/12/1322 تا 21/12/1324 مشغول به فعالیت بود و نمایندگان بوشهر و سایر مناطق مربوط به آن ناحیه 1ـ شکرا... صفوی 2ـ خلیل دشتی بود.
این دوره مصادف با درگیری های مهم منطقه لیراوی در حصار (1323) و در گره و بوالفتح (1324) بوده و در جریان انتخابات سال 22 صفوی و دشتی مورد حمایت خوانین حیات داوود بودند. اما طرف اعتماد اهالی لیراوی سلطانعلی سلطانی نماینده بهبهان بود در این دوره نامزد مورد حمایت لیراویان، احمد فرامرزی بود که از راهیابی به مجلس بازماند.
مجلس پانزدهم: از 25/4/1326 تا 6/5/1328 نمایندگان بوشهر و بندر دیلم، بلوک لیراوی و... 1ـ شکرا... صفوی (برای ششمین بار متوالی) 2ـ احمد فرامرزی مدیر مسئول روزنامه خاور بود.
احمد فرامرزی در این دوره نیز از جانب محمدعلی خان لیراوی و اهالی لیراوی مورد حمایت قرار گرفته بود. روزنامه خاور که اولین شماره آن در 31 فروردین 1324 انتشار یافت، سرشار از مقالاتی در انتقاد از خوانین حیات داود بود ولی در برابر محمدعلی خان موضعی جانبدارانه داشت.
دوره شانزدهم: از 20/11/1328 تا 29/11/1330 دو نماینده بوشهر و دیگر نقاط هم حوزه 1ـ شکرا... صفوی (برای هفتمین بار) و 2ـ دکتر حسن علوی بودند.
دوره هفدهم: از 7/2/1331 تا 28/8/1332 که همزمان با دوره ی نخست وزیری دکتر محمد مصدق بود، نمایندگان بوشهر و دشتستان، دیر، کنگان، دشتی، بندر گناوه، بندر ریگ، بندر دیلم و لیراوی این دو تن بودند:
1ـ میرزا احمدخان اخگر (مجدداً بعد از دوره پنجم در این دوره انتخاب شد).
2ـ احمد فرامرزی (مجدداً بعد از دوره پانزدهم در این دوره انتخاب شد) این دو نماینده هم با محمدعلی خان لیراوی و هم با روشنفکران و فعالان سیاسی لیراوی روابط خوبی داشته اند.
دوره هجدهم: از 27/12/1332 تا 26/1/1335 نمایندگی مردم را در حوزه بوشهر و... :
1ـ محمدباقر بوشهری
2ـ احمد فرامرزی (برای سومین بار) بر عهده داشتند.
دوره نوزدهم: از 10 خرداد 1335 تا 29 خرداد 1339 1ـ باقر بوشهری (دوباره) 2ـ عبدا... دشتی
نمایندگی مردم حوزه بوشهر و بنادر و... را بر عهده داشتند. این دوره اولین دوره ی چهارساله مجلس است.
دوره ی بیستم: در این دوره برای اولین بار استان کنونی بوشهر به دو حوزه ی، شامل مناطق مستقل تقسیم شد که یک حوزه بوشهر، گناوه، دیلم، لیراوی و بنادر دیر و کنگان و حوزه دیگر حوزه دشتستان و دشتی بود.
از حوزه بوشهر و ... برای سومین بار، باقر بوشهری برگزیده شد و از حوزه ی دشتستان عبدا... دشتی انتخاب شد. شروع این دوره 2/12/1339 بود ولی مجلس بیستم در 9/02/1340 به دستور نخست وزیر امینی جهت تسهیل در اصلاحات ارضی منحل شد.
دوره ی بیست و یکم: از 14 مهر 1342 تا 13 مهر 1346، از حوزه بوشهر و... هم محمدباقر بوشهری و از حوزه دشتستان رسول پرویزی برگزیده شد. این دو سال های بعد در شمار سناتورهای مجلس سنا قرار گرفتند.
دوره ی بیست و دوم: از 14 مهر 1346 تا 9 شهریور 1350 (هنگام برگزاری جشن های 2500 ساله) همچون دوره ی قبل، بوشهری و پرویزی نمایندگی حوزه بوشهر و حوزه دشتستان را بر عهده داشتند.
دوره ی بیست و سوم: از 9/6/1350 تا 16/6/1354 مجدداً بوشهری (برای ششمین دوره متوالی) و پرویزی (برای سومین بار متوالی) نمایندگی دو حوزه ی مزبور را بر عهده داشتند.
دوره ی بیست و چهارم مجلس شورای ملی: در این دوره نمایندگان استان بوشهر سه نفر شدند.
در حوزه بوشهر دو نفر: آقایان محمدصادق صفری پور (که اعتبارنامه اش در کمیسیون تحقیق مسکوت ماند) و دکتر سیدحسین طبیب انتخاب شدند.
از حوزه دشتستان، ابراهیم ماحوزی برگزیده شد. دکتر طبیب شکایات گشتاسب گشتاسبی، کدخدای روستای دهک لیراوی را علیه هادی خان نره ای حمایت و پیگیری کرد و از جدا کردن اراضی سامان شمالی لیراوی و الحاق آن ها به استان کهگیلویه و بویراحمد جلوگیری نمود.
مجلس 24 آخرین مجلس شورای رژیم پهلوی بود که در 22 بهمن 1357 با به پیروزی رسیدن انقلاب اسلامی به این مجلس پایان داده شد.

 

*نویسنده کتاب هفت شهر لیراوی و بندر دیلم


آخرین ویرایش: شنبه 11 اسفند 1397 09:41 ق.ظ

 

لیرابی های شوشتر و ایذه در ایل بختیاری

پنجشنبه 2 اسفند 1397 01:42 ب.ظنویسنده : علیرضا خلیفه زاده

 

ساختار ایلی بختیاری


16-12-1394

درساختار ایلی بختیاری به دو ایل بزرگ تقسیم میگردندعبارتند از:

1- هفت لنگ بختیاری   2- ایل چهارلنگ بختیاری

ایل هفت لنگ منشعب ازایلات ذیل شکل یافته است .

1-   ایل بابادی           2- ایل دورکی              3- ایل بهداروند            4 – ایل دیناران

ایل چهار لنگ منشعب از ایلات ذیل شکل یافته است .

1-  ایل محمود صالح 2- ایل کیارسی(کیان ارسی) 3 –ایل میوند(مومی وند) 4- ایل زلقی (زلکی) 5- ایل موگوئی


یک : ایل بابادی منشعب ازطوایف ذیل میباشد:

1- عالی انور 2- عکاشه 3- مالملی 4- شهنی 5- برجوئی 6- گمار 7- نصیر 8- مدملیل 

9-گله 10- پیبدنی 11- احمد مهمدی 12- شیخ رباط 13- خواجه 14- چهاربری 15- عالی محمودی 16 نوروزی 17- سرقلی 18-بویری 19 –کورکور20-مشایخ البرز ........

طایفه بابادی

 عالی انور: از شعب یاتیره های زیر شکل گرفته که به معرفی خانواده های هرکدام اشاره مینمائیم:

1-اولاد : (شامل اولاد فرامرزخان اولاد خسروخان و اولاد جهانگیرخان)

2- حاجیور: غیبی –محمدحسین –بدر- نجف- محمد یوسف

3- احمد سمالی: احمد – سلیمان- جاور- علی اودولی- احمد سه ره –تازی

4- جلیل : فرهادی روزبهان – خسروی

5-  تقی عبداللهی: میربابادی(مهربابادی)- مهریپور- حبیبی –امانی -گودرزی

6-  میرقائد : سراج الدین وند- شیخ روزبهان –خوشنوی-دوستیلی-دیدار -رکان- رضائی(آقای عبدالعلی قائد خسروی بختیاری نویسنده کتابهای فرهنگ بختیاری ازاین خانواده میباشد.

۷-  لک : عسکروند – بهاروند- ساتیار وند

محل سکونت طایفه عالی انور سردسیرات در:چم در-قلعه تک –خسروآب-چلگرد-سرخ کوه-سوراخ گرلگ-ده نو-گره کوشک-نیاکان- میان دودان- دارکان –شیخ عالی خون-آب بختان-سورآب- که در منطقه چهار محال وبختیاری میباشند.

گرمسیرات طایفه عالی انور در: چلبار-خراج- صلواتی- جازستون شه- آبژدان-خارکله- بدر آباد-ندیدونه- سرکمری-دره بوری-سرشاه- طراز حرکش-آب فی یک-هرتی- آرپناه – گریوه –انبار اسپید –سکونت دارند که در خوزستان میباشند.


 طایفه گله:

گله بالا -اولادحسین- اولادسهراب-اولاد خواجه قولی- اولاد نصیر- تیره کلهر-تمبرسنی- باقروند-شهوند-جمال وند-خونیار-لیرآبی-دیله

گرمسیرات طایفه گله ؛شهرستان های شوشتر.گتوند(عقیلی).لالی.ایذه. مسجد سلیمان است.

و ایلاق این طایفه در شهرستان کوهرنگ روستاهای(هیرگان.کوانک.بخش اباد.حیدر اباد.چارموران.دره بید.گردو علیا.گردو سفلی.نصیراباد.علی اباد.فریدون اباد.دشت زرین.قلعه بختیار.صالح اباد.سیلگاه) می باشد...

و در استان اصفهان در شهرهای( سده لنجان.زرین شهر.فولاد شهر.فلاورجان.شاهین شهر.یزدان شهر.مینا شهر .باغبهادران.چمگردان.ورنامخواست) ساکن هستند



طایفه آرپناهی : کییدی - پیر -پیرتازه ای - رکدی - دوتیکوئی - خدادادوند .

طایفه پیبدنی :

 شلگو – سلجوقی – عبدالله خان – ریه دان -

طایفه احمد مهمدی:

طایفه شیخ رباط :

 اسدی- بهزادی –علایی –ولی وند – بارانی – بادآورد – ویسی -

طایفه خواجه :

طایفه چهار بری :

 

بابادی عکاشه :

(از تیره ها وملحقات زیر شکل گرفته اند که محل سکونت اکثریت اینان در بخش خانمیرزا از شهرستان لردگان می باشند)

-تیره خدر : اولاد اسکندر خان عکاشه – تیره موئی- تیره کلا –تیره آلونی –تیره شهروئی –تیره کربلائی حسن – تیره کوشکی – تیره دینار عالی

ملحقات تیره های فوق عبارتند از : جاوی – میرزاوند –کاشهوئی –کیدونکی – که محل سکونت آنان در دوراهان ،گرد بیشه ، تا منطقه خانمیرزا میباشد. تیره های جافروند – شوسی وند- طبا طبائی –خدروند –تبرکی وند –قنبروند – گرماوند – که محل سکونت آنان در خانمیرزا ، شاه قریه میباشند.

طوایف راکی باب عبارتنداز:

راکی مالملی .راکی برجویی ، راکی شهنی ،راکی نصیر، راکی مدملیل ، راکی گمار

طایفه راکی مالملی :

منشعب از تیره ها وخانواده های ذیل میباشد: 1- اولاد2- کوراوند 3– لیموچی4 – سله چین 5–اولیشی6- دویت عرب 7–حلوائی8 –نظروند 9–صفروند –10- صالح وند

 

1- اولاد : ازسه خانواده تشکیل شده اند : اولاد آشهریارخان –اولاد آمحمدعلی خان – اولاد آعلی صالح خان(نویسنده از تیره اولاد میباشد)

اولاد آمحمد علیخان شامل خانواده های : آعبده خلیل خان- آملاآقاسی – آکلبعلی – آمراد خان – آکوچک – آسلطانعلی – آخونعلی- آملادرویش- آخدارحم

2-کوراوند : از(تش)یا خانواده های ذیل تشکیل شده اند : علی شهوند – اولاد زمان –جافر مقصودی- سلیمانوند- امیدوند –مهدی -کوشار

- علی شهوند: 1- اولاد برخوردار 2–اولاد مولی یا امینی ها3– اولاد شکر یا فرخه زار 4–اولاد معنا یا القاس

-اولاد زمان : اولاد گنجعلی – اولاد ملا رجبعلی

- جافر مقصودی :

- سلیمانوند : اولاد قربانعلی– اولاد رضا- اولاد مشهدی داود- اولاد ملا امامقلی

- امیدوند : اولاد کربلائی طاهر- اولاد کربلائی قربانعلی –اولاد نوروز- اولاد شاه مصیر

- مهدی : اولاد علیمردان – اولاد رضاقلی

- کوشار : اولاد چراغ –اولاد شاهی – اولاد شاهمراد

3-لیموچی : از خانواده های ذیل تشکیل شده : باچی – بنیادوند –لیموچی تارازی (اولادرضا- اولاد عباس- اولاد صفر – اولاد نجف نصیری)

4-سله چین : مدبهدار –گاهی – سمالوند- اوستا –بهلول

5- اولیشی : اولاد فردین – اولاد عیدی –اولاد شنبه –اولاد ششی

6-دویت عرب : اولاد مسیح –اولاد نصیر –اولاد کویر

7- حلوائی : ............................

9 –نظروند : ...........................

9-صفروند : .............................

محل سکونت طایفه مالملی گرمسیرات درخوزستان شهرستان ایذه و حومه غربی آن بخش ایوه و مسجدسلیمان ساکن هستند و سردسیرات این طایفه در استان چهارمحال بختیاری بیرگان- یاورآباد- بیدکل- امیدآباد – اسپیدانه –کوه کلک ساکن میباشند .

طایفه راکی شهنی :

 خواجه – ارزونی وند – شاهسوند – چرم – بلیل – شیخ وند –  بهادروند –تاژدین وند – قنبروند – کاشانی – شیخ

محل سکونت این طایفه گرمسیرات در شلا ودشت گل از بخشهاس شهرستان مسجد سلیمان وحومه وسردسیرات بخش بیرگان از مناطق استان چهارمحال وبختیاری ساکن میباشند .

طایفه راکی نصیر :

 شامل تیره های تیره قاضی – تیره شیرازی – تیره محمد جعفری- تیره احمدی

طایفه راکی برجوئی :

فردینوند- کلاوند- طهماسبی – ذوالفقاروند –قاسم وند –ارزونی وند

طایفه  راکی گمار :

طایفه راکی  مدملیل :

 خانعلی وند- خداداد وند- شامصیری 

- طوایف منشعب به ایل بابادی باب عبارتنداز:

طایفه عالی محمودی : 1- علیمردان خانی   2- مهرعلیخانی

1- علیمردان خانی : علیرضا وند- لک – نجف سنی – قیصروند- عالی نقدعلی – صالح وند

2- مهرعلیخانی: فضلعلی وند(فرضلیوند)- شهولی – قریشوند – حاتم وند – شیخ عالیوند – تاجمیرعالی – احمد میراجی  - ملا مرادی – شیخ دورائی

طایفه نوروزی :

 بامیروند – کمالوند – سیف الدین وند – یارعلی وند  -ابراهیم وند  -غلام وند- خورشید وند -

طایفه سرقلی :

طهماسبی – گدایی – گاویار – زیلائی – قاسمی – مهری – غریبی

طایفه بویری : حسن خانی – شیخمیری- آقا خانی – ملا بابا – غلاموند- گلالی – کاظم نادری(بویرسوسن)- اولاد حاجی – اولاد محمد

 

ایل دورکی منشعب از طوایف ذیل میباشد :

زراسوند –آسترکی - اسیوند – بابااحمدی(بامدی) -  گندلی (قندعلی) – موری – طایفه عرب کمری  

طایفه زراسوند : طایفه زراسوند به دو شعبه منشعب میگردد .

1-  ایهاوند :

اولاد جعفرقلی خان – احمد خسروی – علاسوند – ایها – توشمال – شهو – میر – زنبور – ایمری – پیوندی – میرزا – یتیم – عمله جات – چغاخورنشین

2-  کورکور :

خدرسرخ – خدری – گرگه پیر – باپیر – سیف الله وند

طایفه آسترکی :

 بهرامسیری – سرلک - چهار بری – گاهی وند – مختاروند– اسدوند – گاوشه – توشمال – خراج – بلغایی – دهدار – گیلانی – مهمدوند

بهرامسیری : (زیلاوند – دوست محمدوند- محمدرضاوند- صفروند –سرسر – محمدوند – سرلک – بهرامسیری –رضایی- سلطانی – حبیبی – طغیانی- اسدی – عبداللهی – بهرامی- )

محل سکونت این طایفه گرمسیرات در استان خوزستان مسجد سلیمان  وحومه ، لهبهری ، کوه شه ، قلعه مدرسه ، کلخنگک ، وسردسیرات در چغاخور وسید گون میباشد .

ضمناً گرمسیرات آسترکی چهار لنگ نشین (الیگودرز) در بنه وار زلکی ، بوم دوو ، چهاربیشه ، گله پری ، نفت سفید ،موز، دیگوله ، گله امیری ،تمی ، بنه ادب و سردسیرات آنان درالیگودرز حومه بربرود شرقی و حومه شهرستان فریدون شهر به طرف الیگودرز کهریزسرخ ،ززوم ، چاله ، کیچه ، ایوز، زرشک ، دار اسپید ، کمری ، هوه ، چالغو ، دره بادام ،خسروبکی، مکدین ، آبگرمک سفلی وعلیا ، گل گله،  میباشند .

طایفه اسیوند :

 شهماروند – پل – بردین وند – خواجه وند – گاودوش – شاهرخ وند –

طایفه بابااحمدی (بامدی) :

 کشکی  -برام – سراج الدین وند – درویش آدینه – انفردینی - شیخ- القاس- شنبه – ادیوی- کوهی – میرحاج – میرزاحسین – اولادکاظم- اولاد محمدرضا – اولاد کریم – اولاد عرب – اولادشنبه –اولاد باوا – اولاد سمال- اولاد خداداد –

طایفه گندلی (قندعلی) :

سلطانعلی- خلیل وند (حلیل وند) – ورناصری – جلیل – بره بیچاست (بارانی) – صالح بهادری_ سبزعلی وند -  مدولی – خواجه وند –گوله وند – بازی وند – شهرباروند  - صالح نوری – جمالوند – اسدوند

طایفه موری : علیجان وند – اسدوند – غریبگر – گرطلائی – بابائی(موری) – کریم وند – محمدوند – گورداگوئی – اورند – قاسمعلی – عیدی وند – عبده وند – بوری (محمدی) – خدری(غریب وند) –

محل سکونت این طایفه گرمسیرات در منطقه موری ،مسجدسلیمان وحومه ، شیمبار ، چلو ،سوسن سرخاب ، اوزه ،اندیکا، کوه شه ،و سردسیرات در استان چهارمحال بختیاری بخش بازفت (بازفت بالا ودهون) میباشد .

(یادآوری میشود که محل سکونت ایل دورکی گرمسیرات در مسجدسلیمان ، ایذه ، اندیکا، ... وسردسیرات در استان چهار محال بختیاری چغاخور، اردل ، جونقان، شلمزار ، زوردگان ، زوردگان ، سفیددشت میباشد.)

طایفه عرب کمری :وابسته به ایل دورکی

 اولاد علی بک – اولاد علی مدد – رشیدیها

اولاد علی بک:بوستانی – کلانتری- عسکری – کمالی – براتی – کنگرپز – یحیی –ابو حنفر ( شمسی – چراغی – بهرامی )

محل سکونت این طایفه که وابسته به ایل دورکی بوده اند گرمسیرات درشهرستان ایذه وحومه آن مرغا وسردسیرات در چهار محال وبختیاری میباشد .

3- ایل بهداروند منشعب از طوایف ذیل میباشد .

علاءالدین وند – عجمی - منجزی - عالی جمالی – گندائی- دهناشی –کشکی - استکی – بلیوند – فرگنی – بختیاروند – للری – شیخ احمد بلد –سرخابی – برام عالی – تردی – پیر برکه – تکی – تش مرداسی – کیارسی – لرزنی -  مقام زکی 

در مجموع محل سکونت این ایل گرمسیرات در مسجدسلیمان و حومه ، اندیکا، شوشتر ، ایذه ، و سردسیرات در استان چهار محال وبختیاری (بیرگان ، اوجه بغار) میباشد .

علاء الدین وند : خوانین بهداروند با ایشان بوده است واز مشاهیر خوانین بهداروند در طول تاریخ بختیاری اسدخان بهداروند و فرزندش جعفرقلی خان بوده اند که اسدخان در زمان حکومت فتحعلیشاه قاجار دم از استقلال میزند .....ولی در آخر عمر در شیراز دارفانی را وداع میگوید . ودر ادبیات بختیاری به "شاه اسد " معروف است . تیره های آن عبارتند از :

طایفه عجمی :

طایفه منجزی : منشعب از تیره های : لوخرده – مال احمدی – تاج نادلائی – روباه (روا) – بلسنی – نیم بنیچه ای – پلنگ – تاژدین عبداللهی – لملمی – ملامری

معروف ترین فرد طایفه منجزی در طول تاریخ نامدارخان منجزی بوده که ناجوان مردانه بدست جعفرقلی خان بهداروند کشته میشود واز نوادگان ایشان اعبالحسن منجزی را میتوان نام برد وآحسنی حسینی هم ازکلانتران این طایفه بوده .

طایفه عالی جمالی : بردی – برام عالی – جمالوند – گندعلی وند – عیسی وند – شیط – کوه کن – شهلانی – چنگائی

خوانین عالی جمالی در بختیاری محترم به شمار میرفتند و شایان ذکر است که مادر ایلخان بزرگ بختیاری حسینقلی خان و مادر آنصرالله خان مرادی ازتیره اولاد مالملی از این طایفه میباشند .

طایفه گندائی : نادروند  - میرگپ وند – جوانمرد – اسدوند – کورکور – حیدروند –

طایفه دهناشی : مهدیپور – خدابخشی  - غیبی – عسگری – کریمی – حبیبی – نوروزی

طایفه استکی : کاهد – کیوری – گورنو – کلار

طایفه تردی : شیرازی – ملا –کمبور – گهار  -مهمد اووکی – اورک

طایفه بلیوند: جوبریز – سراجوند – جرعه – شیخ میروند

طایفه فرگنی : اولاد محمد – اولاد حسین – رهدار عیدی – اولاد روزعلی – اولاد علی صالح – اولاد معصوم

طایفه کیارسی : سوری وند - حاجی وند –

طایفه مش مرداسی : گردگرد – توشمال – قاسمی –

طایفه للری : باروری – بندارو جیلاوند - محمد حاجی – تاسلو –بلیطی – خاجه – بلوئی – مادالو

طایفه برام عالی :

طایفه شیخ احمد بلد :

طایفه سرخابی :

طایفه کشکی :

4 - ایل دیناران منشعب از طوایف ذیل میباشد :

1-     اورک – 2- سهید (سعید ) 3– شالو 4– گوروئی

طایفه اورک : از تیره های زیر شکل گرفته : اولاد حاجعلی – لجمیراورک – کی شیخعالی – چهار بنیچه – ممسنی – هلوسعد ( هلی صاد ) –زنگی – غلام –غریبی- جلالی – قلعه سردی – موزرمی – خواجه (خواجوی) – زندی – قنبری – درویش- ورناصری – سادات شهپیر – گل بامکی – خدابخشی – گوزلکی – ناصری- شیران (لپرشیران) – مشایخ چهل تنان – باطولی – کاوندی

محل سکونت این تیره ها گرمسیرات وسردسیرات درشهرستان ایذه وحومه  قلعه سرد ، رکعت ، سادات حسینی ، گل شور ، گندمکار ، سرصحرای خواجه ور، دنباله رود کارون، موزرم ، رمه چر ، رکا، بارانگرد،

طایفه سهید (سهید) : کی مقصودی – کی باندری – کی شمس الدین – کی منصوری – شهپری – سرملی – پاتوی – احمد بانگو –  خدابخشی  - حجی

محل سکونت گرمسیرات این طایفه در شهرستان ایذه وحومه ( سه راه سعیدی ، اب نیک، پاتوفالح، درب فالح، شعله دان ، فالح ، سراک بالا وپایین ، دلی ، علی آب ، چاه جاز ، مورد، چشمه خاتون، ناشلیل ، زنگو ، تخت مرداس ، باریون، جنگه ، چال اوزا، پل اودوغ، کارنج ، اردوت ، آب بید ، پلم )و سردسیرات این طایفه در استان چهار محال وبختیاری بخش دیناران میباشد .

طایفه شالو : سیفی الدین وند – محمدآقا –مرادی – حیدری – کاووسی – چهار تنگی  -شیرازی  -میوند – لوک – اسمو محمدی  - کی طاهر – براتی – شاهونی – الفاتی

محل سکونت این طایفه گرمسیرات در شهرستان ایذه وحومه ( رکعت ، باجول ، چهار ده ، چهار تنگ علیا وسفلی ، پرچستان اورک وشالو، بیدزرد ، کلمت ، رکعت ، چلکی ، کلرکنون ، سرتنگ قاف ، بلوطک ، گویله ، نعل کنان ،موردغفار ، و سردسیرات این طایفه در استان چهار محال وبختیاری بخش سید گون میباشند .

طایفه گوروئی : عیسی وند – الماسی –پینه – سیری بیری – محمدشاه حسینی(شومسنی )

محل سکونت این طایفه گرمسیرات در شهرستان ایذه وحومه آن (پرچستان ، شبکوری ، بردمیل ، حاجیان ، پا ره سوسن ، گلال ، شیمن فالح، تخت کبود آسماری ، تلخاب ، پنتی ، نان انگان ، دیمه ، کفت گله ، سی سنبل دان ، وسردسیرات این طایفه دردیناران از بخشهای استان چهارمحال وبختیاری میباشد  .

 

طایفه کورکور :

 به دوتیره منشعب میگردند که این تیره ها شامل چندین کربو میباشند.   1 – شاهسوند   2 –کورکور

محل سکونت طوایف عالی محمودی و نوروزی و سرقلی و بویری وکورکور گرمسیرات در شهرستان ایذه وحومه های آن : کول فره - اژگیل- گنچشگیر –سوسن – راسفند - میانگران علیا وسفلی- خنگ اژدر 1و2 – دهنو – نوترکی-  پشت پیان- برد زیتک- بادامزار- تاکوتر – شمی- تخت کاشان- کاشکلی-

و سردسیرات این طوایف در استان چهارمحال وبختیاری شهرستان اردل در دیناران وحومه میباشند .

 

2- چهار لنگ بختیاری منشعب از ایلات ذیل میباشد .

1-چهار لنگ محمود صالح 2 – چهارلنگ کیارسی (کیان ارسی) 3 – چهارلنگ میوند 4- چهارلنگ زلقی (زلکی) 5- چهار لنگ موگوئی

1-  چهار لنگ محمود صالح : منشعب از طوایف ذیل میباشد .

   موزائی (ممزائی) – آل داود – آرد پناهی – اورش – مم جلالی – کاقلی – عادکار – قلی –استاد

موزائی تیره های آن منشعب از : خلیل –ستاروند – دویروند – فرخ وند – جمالوند- خون باوا –چهار پره – دریالائی – بدرفته- گوروئی – موزرسنی – اورک بادا- هارونی – گشول –دودانگه –دره بالائی – عیسی پره – شیخ برون عالی – برون- تمبی

محل سکونت اکثریت این ایل گرمسیرات در خوزستان مسجدسلیمان و سردسیرات درشهرستان فریدون شهر وحومه ان به سمت استان چهار محال وبختیاری میباشند.

  علی قلی خان پدر علیمردان خان بختیاری از مردان بنام این ایل بوده ضمناً علیمردان خان فرزندش ( فرزند سردار مریم ) که در جنگ سفیددشت (فرخشهر) به سال 1308 ه . ق با اینهمه مبارزات ارزشمند برای نام بختیاری تلاش نمود . ایشان دستگیر وبه دستور رضاشاه تیرباران گردید ، و از بزرگان تاریخ این ایل میتوان از علیمردان خان بزرگ نام برد که پس از قتل نادرشاه افشار در فاصله سالهای 1160 ه.ق تا 1170 ه.ق نایب السلطنه ایران بوده که سرانجام بدست محمدخان زند سردار سپاه کریم خان زند کشته میشود .

2- چهار لنگ کیارسی (کیان ارسی) : منشعب از طوایف ذیل میشود .

هرکل – باباجعفری -مکوندی – جانکی *- پوستین به کول – گل گیری – عالی جعفری – غریب وند- گیشل – سندلی – ریش گشاش – گریجه – سیلان – اسفرین – بوربورون- ورمحمید – استکی – عاشوروند – علی وند – – شیخ – سوهونی ( کهیش ، باورصاد ، حموله )

طایفه (ایل) جانکی* گرمسیر نشین منشعب از  تیره های ذیل میگردد.

زنگنه – گراوند – هیهاوند – بلواسی (ابوالعباس) – ممبینی – کرد زنگنه ( گردون ) – آل خورشیدی – کهوایی

 طایفه مکوندی * چهار لنگ باب منشعب از :

کایدان – بلغارس – لک – تاتائی –کین بور – کلهر – کاروائی(گرائی)- دشمن زیاری – کاداد آئی – چهار بنیچه

محل سکونت این طوایف گرمسیرات درخوزستان شهرستان باغملک وکلیه بخشها و توابع آن ، هفت کل وحومه

چهارلنگ سوهونی کیارسی به شرح ذیل میباشند :

1-کهیش (سوهونی) : کلو – تاته – زوتی استرم – شوکوهی – استاژدین – جمالدین –کاید – صالحوند – دوگوئی – اولاد رمضان – جویریز- اصخدری

محل سکونت این تیره ها گرمسیرات در شهرستان مسجدسلیمان وحومه وسردسیرات در استان چهار ومحال وبختیاری میباشند.

2-باور صاد (سوهونی ) : تالپاوند- خواجه – گنجعلیوند – شنگی – ور محمود –متروک – کورکور – شامی – کرشهی –

محل سکونت این تیره ها گرمسیرات در نصرآباد، باغ عبد شاه ،باغ چشمه علی ، بردسرغلیان، تلخاب ،تنگ مو  ، چدرخت، وحومه مسجدسلیمان وسردسیرات در استان چهار محال و بختیاری میباشند .

3-حموله ( سوهونی ) : تیزگرد – اردش غریب – ورمهمدی – شیخ – شیخ فقیر- شیخ ور اور

محل سکونت این تیره ها گرمسیرات در مسجدسلیمان و حومه وسردسیرات در استان چهارمحال وبختیاری در بخش شهرستان چلگرد میباشند .

جانکی سردسیر نشین ساکن شهرستان لردگان :

جلیلی – معموری ایل جانکی سردسیر نشین که در شهرستان لردگان ساکن میباشند و از طوایف ذیل تشکیل شده اند .

– ریگی –بارزی –بربر – هلوسعد – شاسی- سرتک – بوکر -

لردگان از شهرستانهای استان چهارمحال و بختیاری میباشد که از لحاظ مرز جغرافیایی ازجنوب با استان کهگیلویه واز غرب با خوزستان (شهرستان ایذه ) همسایگی دارد اکثریت جمعیت این شهر را ایل جانکی تشکیل داده اند .و ازبخشهای بزرگ این شهرستان میتوان بخش خانمیرزا را نام برد که جمعیت این بخش رانیز تیره های وابسته به طایفه بابادی عکاشه تشکیل داد ه اند .

- از خوانین ایل چهار لنگ کیارسی میتوان از محمدتقی خان وعلی نقی خان را نام برد که محمدتقی خان در زمان قاجار زمان حکومت فتحعلیشاه قاجار علیه حکومت طغیان کرده وهمچنین جنوب کشور را تا حدود بندر بوشهر تصرف میکند ودم از استقلال میزند که سرانجام بسال 1258 ه.ق محمدتقی خان دستگیر و به تهران برده می شود و در سال 1268 ه.ق در حبس در تهران دارفانی را وداع میگوید وی در اشعار بختیاری به "شاه تقی " معروف است . ضمناً قلعه بزرگ وتاریخی که در شهرستان قلعه تل بجای مانده مربوط به دوره حکومت این خوانین بزرگ میباشد .

3- چهارلنگ میوند (مومی وند ) : چهارلنگ میوند منشعب از طوایف ذیل میباشد .

1-عبدالوند    2- بساک (بسحاق)        3- پولادوند            4- عیسوند            5 – حاجی وند

طایفه عبدالوند  :

 کوشاری – بیرانوند – جهانگیروند – خواجه چراغی -  جمالی – باورسی  – زیدقائد – هیل هیل – دهقانی- ماهروئی – درویش – توئی  

محل سکونت سردسیرات در شهرستان الیگودرز وحومه -شول آباد -گله وند- ده اسپید- کهنه سرخ -عزیز آباد- کمندون- حاجی آباد- دهنو عالی محمودی- چشمه سلطان- دولت آباد -دره تخت دورود- وگرمسیرات در استان خوزستان ساکن میباشند .

طایفه بساک (بسحاق ) :

 ملک محمودی – جلیل وند – گرگیوند – آدینه وند – قائدشهریسوند – خانه صلاتین – میرزاوند (میزه وند ) – اتابک – غیاثوند – بزی – کردی – جمشید وند –تودوئی – آلیگر

ملک محمودی : (درویشی – تاجدیوند – کاظم اصلانی )

بزی : ( کریوند- شیخ میر- صوفی – اتابکی – احمدفرد – محمدباقری )

طایفه پولادوند :

هیودی – سالاروند – خانه جمالی – خانه قائد-فرخی  

محل سکونت سردسیرات در شهرستان دورود وحومه والیگودرز وحومه :-ده اسپید- کهنه سرخ -تاسل -عزیز آیاد- کمندون- دره تخت - پاجه لک- شول آباد-کیرو وگرمسیرات در استان خوزستان ساکن هستند.

طایفه عیسوند : جافروند – گوروئی – ورکی – اداوی- فرخ شاهون- خان -طهماسوند-محمدقلی وند -علیرضاوند -گیلاوند -دعاوی -چناری- گمار- دهدار -هیوند - شاودی وند - مرادوند -لک - جان جان - بابا - سادات کلاه سیاه محل سکونت سردسیرات در شهرستان ایگودرز وحومه خاک به تیه(اتناکیه)- گیلان (گیلون) - شاه آباد -بدرآباد - آلی کوه وگرمسیرات در استان خوزستان ساکن میباشند .

طایفه حاجی وند : غالبی– الیاسی – چکان - ده قاضی -کرپی - تات خیری-

محل سکونت سردسیرات در شهرستان دورود وحومه وایلگودرز وحومه آن: منطقه شول آباد -وگرمسیرات دراستان خوزستان ساکن میباشند .

4- چهار لنگ موگوئی :  منشعب از طوایف ذیل میباشد .

پیرگوئی – خوئی اگوئی – شیخ سعید – دی وستی – شیاسی – مهدور –خواجه – باجول – سور – مری – کیماس – بورن گون باب – هلیل – عیسا – چروم – شیرازی – دوستی – سله چیوا (سرلک چیوا) – صالح کوتاه (سادات) – شمسی (باباشمس الدین)

خاندان ارشد این ایل خواجه ای باجول بوده ، محل سکونت این طوایف سردسیرات شهرستان الیگودرز حومه آن پیشکوه وپشتکوه موگوئی و گرمسیرات در استان خوزستان میباشد .

5- چهارلنگ زلقی (زلکی) : از طوایف ذیل میباشد .

دوغ زنی – میمون جائی(میمجه ای ) – جاوند – غیب الله وند- وندوند (ابراهیم وند) – تاجمیری- شاهمنصوری – سرداری – شمسری وند – غیبی وند- جانبازوند- بلغایی – رمدوند- شیخ ورست – ارجنگی (ارژنگی ) – عیدی وند- کلاوند – می گیر – لرکی- پزی – مدورک- مه فروش – ماندنی – خواجه – سیانجائی – ابول وند- کوهکن- حارلوند- خدروند – سادات احمدی – برام وند – چهار بری – القاس وند – گانر – چپال – تشمال – هزار سی – ترپی –محلی وند

محل سکونت این طوایف گرمسیرات در استان خوزستان مسجدسلیمان ، سردشت دزفول ، وسردسیرات در الیگودرز وحومه آن بخش بربرود شرقی وبنه وار وپاچه های زلقی در ازنا میباشد .

ازاشهراین ایل در طول تاریخ بختیاری علیمردان خان زلقی  بوده که به سال 1145 ه .ق سال اول سلطنت نادرشاه افشار برعلیه حکومت نادر شاه طغیان کرده لکن شکست میخورد وبدستور نادر دستگیر ومثله شده در اثر طغیان وی برعلیه حکومت حدود 3000 خانوار چهارلنگ بختیاری رابه مرز افغانستان در استان خراسان کوچاندند ولی این گروه پس از قتل نادرشاه به دست فرماندهان خود به مناطق بختیاری بازگشتند ، ویادآوری میشود که بختیاریها در جنگهای مرزی باکشورهای همسایه و در زمان حکومتهای مختلف در ایران نقش بسزائی ایفا نمودند که فتح قندهار در زمان نادرشاه افشار یکی از حماسه های بزرگ آنان است.

با احترام تقدیم به پژوهشگران جوان بختیاری.. بهزاد سلطانی

منبع تژگاه 

http://tezhgah.ir/print:page,1,355-%D8%B3%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%A7%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%84%DB%8C-%D8%A8%D8%AE%D8%AA%DB%8C%D8%A7%D8%B1%DB%8C.html


آخرین ویرایش: پنجشنبه 2 اسفند 1397 02:14 ب.ظ

 

طوایف و تیره های لیراوی در شوشتر

پنجشنبه 2 اسفند 1397 11:27 ق.ظنویسنده : علیرضا خلیفه زاده

 
تقسیم بندی ایل گــــــــــله

 
طایفه بزرگ گله شامل : 
 
گله بالا ، گله پایین ، گله میانه ، بور و دیله میباشد .
 
یک:       گله بالا شامل :
 
1) اولاد : 
الف اولاد کل اسد
1.آمحمدرفیع
2.آمیتقلی
3.آرضاقلی
4.آمحمدخون
ب اولاد ممدلی شامل 
   ب1   اولاداسکندر شامل:
       *  اسفندیار شامل:8
            اسمی
            عباس
            صیدال
            مندنی
    *   رستم شامل:
              سرخاب
              ابراهیم
              داراب
              مهراب
ب2  اولاد الرضا(پدرآعلی)شامل:
        شیخه
        ولی
        مناری
        ممتقی
  ب3  اولاد علیمراد
   ب4   اولاد آوولی
      
2)لیرابی (لهرابی) :
 
 الف)کفتی 
ب) زری نشین  
 
کفتی شامل :
  1)اولاد باقر 
( اولاد ناصر  _ اولاد نادر )
  2)اولاد صحنعلی
  3)اولاد علی کرم 
 
زری نشین  شامل :
1)اولاد شیر محمد  
2)اولاد شکر خدا 
3)اولاد گدا 
4)اولاد عین الله 
5)اولاد نیلا

 
2) خواجه قولی شامل:
١- اولاد رحمت الله
٢-اولاد شکرالله
٣-اولاد  الله یار
٤-اولاد  خدامراد
٥-اولاد شامراد
٦-اولاد الله مراد
٧-اولاد  گردو
٨-اولاد خیرگرد
٩-اولاد  بندعلی
١٠-اولاد عوض آقا
 
3) خواجه نصیر شامل :
 
حافظ و نصیر که متشکل میشوند از :
1)اولادعلیجان
2)اولادعباس(سادمیر)
3)اولادابوتراب
4)اولادابولقاسم
5)اولادمحمدباقر
6)اولادخواجه
7)اولادزینل
8)اولاددوستعلی
 
دو :      گله میانه شامل :

۱)اولاد داوودعلی
۲)اولاد مختار
۳)اولادیوسفعلی 
 
 
سه :               گله پایین شامل :

 
1)اولادجمال(جمالوند)
2)اولادباقر
 
1) جمالی شامل :
 
1)اولاد نامدار 
2)اولاد حفیظ
3)اولاد گودرز
4)اولاد داوود 
 
 2)باقری شامل :
 
الف) اولاد عزیز الله :
 
۱)حضر 
۲)کلی سیاه
۳)کلی سلطو
۴)دوستعلی
۵)سواری
۶)اقر
۷)افرا
 
ب) اولاد شریف :
۱)کربلایی علی(کلعلی)
۲)ملا کلوسی 
۳)ملا صفقلی
۴)حاج عبدال
۵)هیکل
۶)شادانه 
۷)ناصر
 
 
چهار:   گله بور شامل 4 کر بور : 
 
1)میسی  شامل :
الف) اولاد محمید شامل:
     ۱)اولادخونیار
     ۲)مسیر
     ۳)ممنصیر(محمود)
     ۴) ایسف
     ۵)گل محمد
     ۶)ممرسول
     ۷) قاسی
  ب)اولاداسفندیار(اولادمهدی):
    ۱)حسد 
    ۲)مهدیقلی
   ۳)برات(دره)
  ج)اولادبرخوردار :
    ۱)چراغعلی
    ۲)برات
    ۳) قاولی
    ۴)بنیاد
د) اولادباقر (اولادغریب) :
   ۱)اولاد غضنفر
   ۲)اولاد ممصالح
   ۳)اولاد کرمعلی
  ۴)اولاد فتح الله
 
2)باقروند (خدادادی) :
۱)گرگ علی
۲)قربان علی
۳)زیلا
۴)غلام
 
3)شهوند(کریمی)
4)قنبرسینی (قنبری)
 
پنج  :   دیله شامل :

اولاد پنجعلی
اولاد شمسعلی 
اولاد احمد 
اولاد عبدالرضا (برافتوی)
اولاد حسین
اولاد باوا
اولاد محـــــــــمد 
اولاد آلـــــــــــی 
اولاد شیمبـــــاری 
اولاد چلـــــــــوی 
اولاد ابـــــــــدال 
اولاد ممـــــزمون 
اولاد نــــــــــظر 
اولاد چراغ فتحعلی
اولاد صحنعلــــی
 نوشته شده : دوشنبه بیست و هفتم شهریور ۱۳۹۶ توسط روزعلی لهرابی گله
منبع سایت: 
 http://ilegaleh.blogfa.com/1396/06

آخرین ویرایش: پنجشنبه 2 اسفند 1397 11:50 ق.ظ

 

لیراوی های شوشتر گتوند و لالی

پنجشنبه 2 اسفند 1397 11:11 ق.ظنویسنده : علیرضا خلیفه زاده

 

طایفه گله

 یکی از طوایف هفت‌لنگ بابادی باب ایل بختیاری است، که متشکل از دوازده تیره می‌باشد.


دوازده تیره طایفه گَله عبارتند از:


۱. اولاد
۲. قنبری
۳. بور
۴. باقروند
۵. شهوند
۶. جمال وند
۷. باقری
۸. دیله
۹. لیرابی lirabi
۱۰. خونیار
۱۱. غریب
۱۲. خواجه قولی و خواجه نصیری

این طایفه بیشتر در شهرهای شوشتر، لالی، گتوند و 

در ییلاق درشهرکرد و فارسان وکوهرنگ  و در دشت و دامنه های میان دو کوه زراب و کوه چوبی سکونت دارند 

و تعدادی دیگر که از شاخهٔ گلهٔ اولاد هستند و در روستای گِردو زندگی می‌کنند. 


در شوشتر در روستاهای، سردار آباد و بنه ملکی و آبگرمه و روستای کوشکک که از تیره‌های باقری، دیله، خواجه قولی، نصیری و لهرابی  lohrabi هستند، زندگی می‌کنند.


 لازم به ذکر است که جمعیت کثیری از ایل بزرگ گله در شهرستان لالی و در دشت بسیار با صفای پلی و روستای باستانی و زیارتی قلعه چینی (  امامزاده حاجی محمد و پیرمراد )و  منطقه ی زیبای سارند سکونت دارند


 و تعدادی از این طایفه در شهرستان گتوند در مجموعه روستاهای پشت درب زندگی می‌کنند که اغلب آنها از تیرهٔ بور(bovar)، باقر وند، شهوند هستند.

دامنهٔ کوه مشرف به روستای پشت درب، جویبار بیزرد که در قدیم چرخهٔ آسیاب های آن منطقه را به چرخش در می‌آورند.

نوشته شده: شنبه بیست و هشتم دی ۱۳۹۲ توسط روزعلی لهرابی گله
منبع 
http://ilegaleh.blogfa.com/post/1

توضیح از وبلاگ لیراوی : 
تلفظ لهرابی را به جای لیراوی نخستین بار لایارد در حدود سال 1254ه.ق به کار برده است. 
اما تلفظ لیرابی به جای لیراوی در اواخر دوره قاجار مرسوم شد. 
برخی از لیراوی های شوشتر معتقدند از کهگیلویه به آنجا رفته اند. 



آخرین ویرایش: پنجشنبه 2 اسفند 1397 01:33 ب.ظ

 

تعداد کل صفحات ( 53 ) 1 2 3 4 5 6 7 ...