نو یافته هایی از تاریخ و فرهنگ خلیج فارس


Admin Logo
themebox Logo



تاریخ:یکشنبه 8 اردیبهشت 1392-06:48 ب.ظ

نویسنده :علیرضا خلیفه زاده

نقد کارنامه تاریخ نگاری استاد کاوه بیات

روز هفتم اردیبهشت در پژوهشکده تاریخ اسلام جلسه نقد کارنامه تاریخ نگاری استاد کاوه بیات برگزار گردید: 



39203685653413818430.jpg
 از راست: دکتر نعمت الله فاضلی - استاد کاوه بیات - دکتر داریوش رحمانیان - دکتر نصرالله صالحی.

پژوهشکده تاریخ اسلام دومین نشست تجربه­های ایرانی تاریخ­نگاری را به بررسی زندگی و کارنامه استاد کاوه بیات اختصاص داد. این نشست در روز شنبه هفتم اردیبهشت ماه با حضور استاد کاوه بیات پژوهشگر حوزه تاریخ معاصر، دکتر نصرالله صالحی پژوهشگر تاریخ عثمانی، دکتر نعمت­الله فاضلی جامعه­شناس و دکتر داریوش رحمانیان عضو هیأت علمی گروه تاریخ دانشگاه تهران و جمعی از اساتید و دانشجویان و پژوهشگران علاقمند به حوزه تاریخ معاصر ایران برگزار شد. در ابتدای جلسه دکتر رحمانیان به­عنوان مدیر جلسه از مشکلات و دغدغه­های خود در باب تاریخ و تاریخ­نگاری گفت. به گفته این استاد دانشگاه، تاریخ­نگاری در ایران وضعیت خوبی ندارد و آنچه که در دانشگاه­ها عرضه می­شود، حقیقت مطلوب تاریخ نیست. ما در زمینه آگاهی و تفکر تاریخی، مشکلات متعددی داریم که باید مشکلات را دریابیم و برای آن ریشه­یابی کنیم. از دیدگاه دکتر رحمانیان، تاریخ­نگاری ما در حد بیانیه­های سیاسی نزول پیدا کرده و عده­ای از تاریخ برای کوبیدن فکر مخالف بهره می­گیرند. او عوام­زدگی را سکه رایج تاریخ­نگاری ایران می­داند.

بخش بعدی این نشست به گفته­های استاد بیات اختصاص داشت. او وضعیت تاریخ را مانند دیگر حوزه­ها وضعیت خوبی نمی­داند و به همین خاطر است که ما با انبوه سؤالات بی­جواب روبرو بوده­ایم. این پژوهشگر، مشکل اصلی در تاریخ­نگاری را فقدان داده­ها و اطلاعات می­داند و از پژوهشگران می­خواهد که اول این مقدمات را ایجاد کنند، سپس در پی نظریه­پردازی بر این یافته­ها برآیند. به گفته استاد بیات، آزادی و استقلال عمل را شرط مهم برای پژوهشگران تاریخ دانست.

کاوه بیات در ادامه سخنانش از تحصیل در رشته مدیریت و برنامه­ریزی چاپ گفت و از علاقمندی­اش به کار در حوزه جنگ جهانی اول، رضا شاه، شهریور 1320، تاریخ عشایری و نظامی، فارس و جنوب ایران و تحولات ایلی و نظامی شرق، شمال غرب و خراسان. به اعتقاد وی مطالعات قفقاز، ترکیه، آسیای میانه و تأثیر آن بر مسائل منطقه از حوزه­هایی بود که نیاز به اطلاعات فرامرزی و بررسی اسناد و منابع داشت و به دلیل علاقه­ای که به این حوزه­ها داشت و احساس خلأ، وارد این حوزه شد. استاد بیات یکی از ایراداتی که در حوزه پژوهش­های تاریخی برشمرد، مربوط به چاپ سند بود. به گفته او، اینکه فکر شود چاپ سند همان تحقیق و پژوهش است، بزرگترین ایراد است. همچنین یکی از معایب جاری در حوزه تحقیقات تاریخی را غفلت پژوهشگران از طرح و حل و فصل مسائل مهم تاریخی دانست که از طریق این خلأ به وجود آمده است. این مسائل به روزنامه­ها کشیده می­شود و در آنجا پختگی تحقیقات علمی به وقوع نمی­پیوندد. بیات در پایان سخنانش چیرگی دولت­ها و حکومت بر علم را کاری نادرست دانست و همچنین فراغت اقتصادی را یکی از شرط­های پژوهشگر در روی آوردن به تحقیق عنوان کرد.

سخنران بعدی نشست، دکتر فاضلی، با طرح سؤالاتی در مواجهه با زندگی و کار کاوه بیات پرداخت، چرا که وی اعتقاد داشت درباره هر پژوهشگری سؤالاتی وجود دارد که باید به آنها پاسخ داد. به اعتقاد این استاد دانشگاه، کاوه بیات تاریخ­نگاری مولد است. در ادامه وی این پرسش را مطرح کرد که زندگی حرفه­ای کاوه بیات، چه داده­های تازه­ای در استاندارد اجتماعی تاریخ­نگاری ایران به­وجود آورده است؟ و یا اینکه چه اتفاقی می­افتد که کاوه بیات به موضوعات خاص مرزی علاقمند می­شود؟ اهمیت روش­شناختی در کار وی تا چه اندازه بوده است؟ تجربه­های تلخ و شیرین کاوه بیات در تاریخ­نگاری برای دانشجویان چیست؟ فاضلی در بخش دیگری از سخنان خود به ذکر صفات و ویژگی­های کاوه بیات پرداخت. به اعتقاد وی، وقف تاریخ بودن، پرمطالعه بودن، به روز بودن، نوشتن نقد بر کتاب­های مختلف، جریان­ساز بودن و مطرح کردن ایده­های جدید، دغدغه تاریخ و عاشق کار بودن را از ویژگی­های استاد بیات عنوان کرد.    

سخنران بعدی نشست، دکتر نصرالله صالحی بود. او کاوه بیات را معلم اخلاق توصیف کرد که در مراجعه با دیگران، با گشاده­رویی اسناد و کتاب­هایش را ساده در اختیار دانشجویان و محققان قرار می­داد. ویژگی بارز کاوه بیات، از دیدگاه دکتر صالحی پرمطالعه و به روز بودن اوست که از او چهره­ای ویژه ساخته است. از دیدگاه این پژوهشگر، کاوه بیات در حوزه تاریخ نهادسازی انجام داده است. او به صورت فردی و مستقل، کار مؤسسات عریض و طویل را به دوش کشیده است. او نشر شیرازه را به طور کامل به مطالعات حوزه تاریخ معاصر و قفقاز اختصاص داده و با وجود عدم منفعت مالی، به دلیل احساس خلأ در این حوزه، اقدام به تحقیق و چاپ و نشر در این حوزه کرده است. اتکای استاد بیات به اسناد، از دیگر ویژگی­های خاص او بود که مورد توجه دکتر صالحی قرار گرفت که آن را در مسیر دقیق پژوهش­های تاریخی قرار داده و در انتها خاطرنشان کرد کاوه بیات در حوزه سندشناسی راه را برای محققان باز کرده است.

در ادامه این نشست محمدعلی بهمنی قاجار یکی از حاضران در جلسه، علمی بودن کاوه بیات در حوزه مسائل مرزی به­رغم وجود عرق ملی را از ویژگی­های او دانست و از او به­عنوان یک اندیشه­پرداز هویت ایرانی نام برد. استاد جمشید کیان­فر، کاوه بیات را محققی خارج از چارچوب­بندی­های خاص دانشگاهی توصیف کرد.

در ادامه مسعود کوهستانی­نژاد با طرح این سؤال که آیا موقع آن فرا نرسیده که نظریه جامع درباره تاریخ معاصر ترسیم شود؟ و کاوه بیات در جواب گفت: من اینگونه فکر نمی­کنم، هنوز در خیلی از حوزه­ها نمی­توان به نظریه واحدی دست یافت. در ادامه جلسه دکتر مجید تفرشی، ویژگی افرادی همچون بیات را کار جدی در حوزه تاریخ دانست و اشاره کرد که کار بیات یک مؤسسه و فراتر از تحقیق است و او روی یک خط مشخص رفته و مسیر تحقیق را پیش برده است.

دکتر رحمانیان در پایان نشست با ارزیابی این جلسه گفت: کار استاد بیات توجه به ساحت­های مغفول مانده در تاریخ است، اما کار بیات را خالی از مباحث روش تاریخی و فقر نظری نمی­داند. به گفته رحمانیان، بیات بخشی از تاریخ ما را به سخن درآورده که این مسائل ایجاد راه می­کند تا بعدها به سنت بدل شود. 


71845988202112123360.jpg

از چپ: استاد کاوه بیات - استاد سیدعلی آل داوود - علیرضا خلیفه زاده 

لینک اندازه بزرگ تصاویر فوق: 



نظرات() 
نوع مطلب : مشاهیر 

تاریخ:یکشنبه 8 اردیبهشت 1392-06:27 ب.ظ

نویسنده :علیرضا خلیفه زاده

تصویر جلد ششم پژوهشنامه خلیج فارس

khalij fars2.png

نظرات() 

تاریخ:یکشنبه 8 اردیبهشت 1392-05:38 ب.ظ

نویسنده :علیرضا خلیفه زاده

پژوهشنامه خلیج فارس، دفتر ششم منتشر شد

ششمین مجلد مجموعه مقالات «پژوهشنامه خلیج فارس» كه به كوشش دكتر عبدالرسول خیراندیش و آقای مجتبی تبریزنیا فراهم آمده است،‌ در آستانه­ی روز ملی خلیج فارس (دهم اردیبهشت) و به مناسبت این روز تاریخی، در 700 صفحه و قطع وزیری منتشر شد.

 این دفتر مشتمل بر 33 مقاله­ی پژوهشی درباره­ی خلیج فارس است. در دیباچه­ی كتاب آمده است: «در این دفتر نیز همچون دفترهای پیشین، تأكید بر تألیف،‌ پرهیز از ترجمه، تحدید حوزه­های موضوعی، كوتاهی مقالات، جزئی­نگری و عمق مباحث و دقت در مستندات، سرلوحه­ی كار بوده است. همچون گذشته، از نظر جغرافیایی، تمام پهنه­ی آبی «دریای پارس» (خلیج فارس و دریای عمان) در حیطه­ی موضوعی پژوهشنامه قرار داشت و از این رهگذر، قلمروهای آبی اقیانوس هند، به ویژه شرق افریقا و غرب شبه‌قاره‌ی هند، تا سواحل چین را شامل شده است. اما از نظر موضوع تخصصی، نسبت به مجلد پیشین، دو حوزه­ی «مستندنگاری» و «زبان­شناسی و ادبیات» به چهار حوزه­ی پیشین، یعنی: «پژوهش­های تاریخی»، «پژوهش­های باستان­شناسی»، «پژوهش­های مردم­شناسی» و «نقد و معرفی كتاب» افزوده شده و در شش فصل سامان گرفته است».

به گفته­ی آقای تبریزنیا، دفتر هفتم نیز در دست تدوین است. ایشان افزودند مهلت دریافت مقالات برای این دفتر تا پایان بهار 1392 است و انشاءالله در پاییز امسال نیز منتشر خواهد شد.

به منظور آشنایی با محتوای دفتر ششم، گزارش كوتاهی از عناوین مقالات، اسامی نویسندگان و موضوع مقالات آن،‌ برگرفته از دیباچه­ی كتاب در زیر آمده است:

فصل نخست: پژوهش­های تاریخی

این فصل شامل چهارده مقاله­ی پژوهشی تاریخی است كه بر اساس موضوعِ آنها، به ترتیب زمانی، بر اساس تقدم و تأخر دوره­های تاریخی ایران، از عصر باستان تا دوران معاصر مرتب شده­اند:

1.    در سرآغاز كتاب، دكتر عبدالرسول خیراندیش در مقاله­ی «دریاگرایی؛ بررسی نقش و سهم دریا در تاریخ و تمدن ایران»، نظریه­ی بی­پایه­ی «صرفاً ارضی بودن تاریخ ایران» كه بیشتر از سوی ایران‌شناسان غربی مطرح می­شود را به چالش كشیده و ضمن مروری اجمالی بر تاریخ ایران، سهم و نقش تأثیر­گذار دریا در شكوفایی تمدن و سرگذشت مردم این سرزمین را نشان داده است.

2.    دكتر احمد فضلی­نژاد در مقاله­ی «دریانوردی و حاكمیت ایرانیان از خلیج فارس تا فراسوی آب‌های جنوب، با تكیه بر متون حماسی تاریخ میانه­ی ایران» نگاه ایرانیان به دریاهای جنوب را بر اساس روایات حماسی، از جمله شاهنامه، گرشاسب­نامه، کوش­نامه، داراب­نامه طرسوسی و داراب­نامه بیغمی بازتاب داده است.

3.    در مقاله­ی «حاكمیت سیاسی و اقتصادی ایران بر دریای پارس در عصر سلوكی و اشكانی» دكتر محمدجعفر چمنكار تكاپوهای یونانیان در شناخت و بهره­مندی از موقعیت دریای پارس و پس از آن، تداوم حاكمیت ایرانیان بر این پهنه­ی آبی در عصر پارت­ها را به اتكای منابع و متون تاریخی مورد بررسی قرار داده است.

4.    در مقاله­ی « ارتباط تجاری بنادر و مراکز تجاری خلیج فارس با محوطه­های همزمان با دوره­ی اشکانی و ساسانی در شرق آفریقا بر اساس مدارک نوشتاری و باستان­شناختی» دكتر علیرضا خسروزاده با اتكا به یافته­های باستان­شناسی و نیز استناد به منابع نوشتاری، از جمله منابع کلاسیک یونانی و رومی مانند پریپلوس، آمیانوس مارسلینوس و پلینی، به نشانه­های روشنی از وجود ارتباطات تجاری میان خلیج فارس با سواحل شرق آفریقا در دوره­های اشكانی و ساسانی دست یافته است.

5.    در مقاله­ی «اوضاع اقتصادی خلیج فارس و بنادر آن در قرن چهارم و پنجم هجری قمری، با تکیه بر بنادر مهروبان، سینیز و سیراف»، آقایان دكتر عبدالرفیع رحیمی و علی غلامی فیروزجائی كوشیده­اند با استناد به منابع دست اول تاریخی و جغرافیایی، جایگاه اقتصادی و بازرگانی خلیج فارس در عصر آل­بویه را بر مبنای موقعیت سه بندر معتبر آن عصر، یعنی «مهروبان»، «سینیز» و «سیراف» تبیین نمایند.

6.    در مقاله­ی «رابطه­ی تجاری خنج با خلیج فارس در تاریخ میانه­ی ایران» آقای یونس صادقی با همكاری خانم مرضیه محمدی به استناد منابع تاریخی و جغرافیایی نشان داده­اند كه چگونه شهر کهن «خنج» در استان فارس، از رهگذر رونق تجارت بنادری چون سیراف، و قرار داشتن در مسیر شهرهای پس­کرانه­ای همچون «کُران»، «گله­دار» و «فال»، در قرون نخستین اسلامی، به ویژه قرون سوم تا پنجم، به رشد و شكوفایی رسید و این رونق را تا قرون بعد حفظ كرد.

7.    در مقاله­ی «کنش­های متقابل بومیان و پرتغالی­ها در خلیج فارس، (نیمه­ی اول قرن10ﻫ.ق/16م)» آقای یعقوب تابش (فراشیانی) واكنش­های بومیان خلیج فارس را در مواجهه با خشونت و اجحاف و زیاده­ستانی­های پرتغالی­ها، از دل منابع تاریخی بیرون كشیده است. قیام رئیس شهاب­الدین، اعلام استقلال امرای قطیف و بحرین، مقاومت امرای هرمز از جمله تورانشاه و رئیس شرف­الدین از جمله واكنش­های بومیان خلیج فارس  به خشونت پرتغالی­ها بود.

8.    آقای علیرضا خلیفه­زاده در مقاله­ی «ظهور و سقوط امیران زعابی در بندر ریگ» سرگذشت یکی از خاندان­های حکومتگر محلی خلیج فارس به نام «آل زعاب» را از تاریکی سده­ها به روشنایی تاریخ كشانده است. مرکز قدرت زعابی­ها «بندر ریگ» بود و از دوران شاه سلیمان صفوی تا زمان محمدشاه قاجار در رخدادهای سیاسی و نظامی و فعالیت­های تجاری جنوب ایران و منطقه­ی خلیج فارس نقش­آفرین بودند. میرمهنا بندرریگی یکی از مشهورترین امیران این خاندان بود.

9.    «رقابت فرانسه با انگلستان در خلیج فارس در عصر استعمار»، عنوان و موضوع مقاله­ی ‌آقای ابوالفضل حسینی است. در این مقاله ضمن مروری مختصر بر تاریخچه­ی حضور فرانسه در خلیج فارس که با میسیونری مذهبی و تجارت آغاز شد تا قرون پسین، به ویژه از دوره­ی ناپلئون به بعد، در زمینه­های تجاری، نظامی، دیپلماتیک (در ایران و عمان)، دستیابی به هند، تصرف مصر، صید و تجارت مروارید، کاوش­های باستان­شناسی، تبلیغات سیاسی و مبارزه­ی فرهنگی، و سرانجام موضوع جزیره­ی موریس مطرح شده است.

10.  دكتر محمد حسن­نیا در مقاله­ی «تأثیر كشف نفت در ایران بر دیپلماسی انگلستان در خلیج فارس» نشان داده است که اگرچه برای چندین قرن، حفاظت از مستعمره­ی هندوستان، مهم­ترین هدف استراتژیک انگلستان در شرق، از جمله در خلیج فارس بود، اما با کشف و استخراج نفت در ایران و نیز ظهور رقبای جدید بین­المللی، دیپلماسی انگلستان تغییر یافت و از آن پس اولویت آن دولت ، استحکام موقعیت خود در خلیج فارس به منظور بهره­مندی از منافع سرشار نفت شد.

11.  خانم بدرجهان ابراهیمی­نژاد در مقاله­ی «نقش بریتانیا در روابط ایران و عمان در دوره­ی ناصری (1264ـ1313ﻫ.ق/1848ـ 1896م)» ضمن تبیین جایگاه امامان مسقط (عمان امروزی) به عنوان اتباع دولت ایران، در مقام حکمرانی بندرعباس، در ادامه، نقش انگلستان را در روابط میان امامان مسقط با شاهان قاجار، كه در راستای سیاست حفظ وضع موجود در منطقه و محافظت از مستعمره­ی هندوستان بود، مورد بررسی قرار داده است.

12.  در مقاله­ی «نگاهی به زندگی سیاسی حاج احمدخان کبابی» آقای احمد بازماندگان خمیری ضمن مروری بر سرگذشت سیاسی حاج احمدخان، تلاش کرده جایگاه و نقش او را در ارتباط با حکومت امامان مسقط از یک سو، دولت قاجار و به تبع آن حکومت فارس از دیگر سو و سرانجام با دولت انگلیس از سوی دیگر، بازشناسی کند. به باور نویسنده، عملکرد حاج احمد خان را باید بر اساس خاستگاه دیوانسالاری­اش تحلیل کرد نه مفاهیم جدیدی از جمله ملیت. به نظر نویسنده علی­رغم تردیدهایی که در مورد وفاداری او به دولت ایران، به دلیل روابط ویژه­اش با انگلستان مطرح شده است، اما هیچ مدرک متقن و قاطعی در این مورد وجود ندارد و آنچه هست بر گمانه­زنی استوار است.

13.  دكتر مریم شیپری در مقاله­ی «تأثیر رفت‌وآمد کشتی­های بخار بر رشد تجاری بندر خرمشهر» با استناد به داده­های آماری و نمودار، ضمن بررسی ورود و خروج کالاهای تجاری و شناورها، نشان داده است که رشد تجاری بندر خرمشهر، بعد از افتتاح کشتیرانی در رود کارون، ناشی از تردد کشتی­های بخار به این بندر بوده است.

14.  دكتر هیبت­الله مالكی در مقاله­ی «نقش جمال خان امیرپنج دشتی در مبارزات ضد استعماری جنوب» یكی از قهرمانان مبارزات ضد استعماری جنوب كشور در مبارزه با انگلیسی­ها را معرفی كرده است. جمال خان حاكم مقتدر و پرنفوذ منطقه­ی «دشتی» بود كه اگر چه در مبارزات مستقیم كمتر نامی از او برده شده، اما اسناد این مقاله نشان می­دهند كه خصومت انگلیسی­ها با او، به دلیل حمایتش از مجاهدان جنوب بوده است.

فصل دوم: مستندنگاری

 فصل «مستندنگاری» شامل مستندات تاریخی است. متون، اسناد و گزارش­هایی که در زمره­ی منابع دست اول تاریخی به شمار می­روند، اعم از دست­نوشته­های انتشار نیافته و اسناد و متون ترجمه نشده، در تعریف این پژوهشنامه از مستندات می­گنجند. اگرچه در این مجلد دو مقاله از این دست منابع به چاپ رسیده است، اما امیداوریم بر شمار آنها در مجلدهای آینده افزوده شود.

15.  در نخستین مقاله­ی این فصل بخشی از «گزارش­های هربرت چیك، كنسول انگلیس در بوشهر در جنگ جهانی اول» توسط دكتر افشین پرتو به فارسی ترجمه شده است. هربرت چیک ویس، از سال 1910 تا 1919م کنسول انگلیس در بندر بوشهر بود. او هفته­ای یک بار گزارشی تحلیلی از رویدادها و اوضاع اجتماعی، سیاسی، فرهنگی و اقتصادی منطقه­ی خلیج فارس به فرمانروای انگلیس بر هند، در «سمیلا»، می­فرستاد. این مقاله برگردان فارسی گزارش­های سال 1914م اوست.

16.  در دومین مقاله­ی این فصل با عنوان «ملاحظاتی در مسیر دو سفر از بوشهر به شیراز» آقای مصطفی نامداری منفرد، دو سفرنامه­ی کوتاه، نوشته­ی صاحب منصب انگلیسی، ویلیام مونتیث، از مناطق خوزستان و فارس را به فارسی برگردانده است. مونتیث عضو گروهی بود که در سال 1225ﻫ.ق / 1810م همراه سرجان مالکوم به منظور ارزیابی ویژگی­های جغرافیایی و نقاط راهبردی به ایران آمدند. سفرنامه­ی نخست، گزارش سفرِ او از بوشهر به خوزستان، در خط ساحلی و با عبور از شهرهای بندر ریگ، گناوه، دیلم، هندیجان، معشور (ماهشهر)، محمره، بصره، شوشتر، اهواز، رامهرمز، ممسنی، بهبهان است. گزارش دوم، شرح سفرِ وی از جزیره­ی خارک به شیراز، از مسیر بوشهر، برازجان، دالکی، کنارتخته، کازرون، دشت ارژن است.

فصل سوم: پژوهش­های باستان­شناسی

با توجه به اهمیت یافته­های باستان­شناسی در شناسایی پیشینه و هویت فرهنگ ایرانی در پیرامون دریای پارس (خلیج فارس و دریای عمان) همواره بخشی از مقالات پژوهشنامه به این حوزه اختصاص داشته و سعی شده یافته­های بکر و جدید کاوش­های باستان­شناسی ارایه گردد. این فصل شامل سه مقاله­ی باستان­شناسی است.

17.  نخستین مقاله­ی این فصل با عنوان «گزارش اولیه­ی شناسایی كارگاه ابزارسازی پارینه­سنگی میانی از دشت ساحلی كنگان (استان بوشهر)، شمال خلیج فارس در مطالعات پله استوسن»، گزارشی از نتایج به دست آمده از بررسی نویسنده، ‌آقای عبدالرضا دشتی­زاده در سال 1388، در قسمت­های شرقی دشت ساحلی «کنگان»، در جنوب شرقی استان بوشهر است. به نظر ایشان نمونه­های سنگی گردآوری شده از این منطقه حاکی از وجود استقرار جوامع پارینه سنگی میانی و اوایل هولوسن در این قسمت از ساحل شمالی خلیج فارس است.

18.  در دومین مقاله­ی این فصل با عنوان «کاوش­های باستان­شناسی در محوطه­ی نخل ابراهیمی و مغ­بریمیِ شهرستان میناب، 1386ـ1390» آقای سیامك سرلك نتایج کاوش­های باستان­شناسیِ خود را در دو محوطه­ی کلیدی و مرتبط با هم، در دو بخش کرانه (مغ بریمی) و پس­کرانه­ی خلیج فارس (تم مارون) همراه با تصاویر متعدد ارایه نموده است. نتایج این کاوش، مشخص شدن بقایای یک استقرارگاه یا دژ و گورستان مربوط به آن، از دوره­ی­ اشکانیان است.

19.  در سومین مقاله­ی باستان­شناسی با عنوان «بندر امام حسن (ع)؛ پیشنهادی بر جای نام بندر باستانی سینیز در خلیج فارس»، دكتر محمداسماعیل اسمعیلی جلودار با اتکا به یافته­های باستان­شناسی و نیز با استناد به منابع دست اول تاریخی و متون جغرافیایی کهن، معتقد است که «بندر امام حسن (ع)» امروزی همان بندر معروف «سینیز» در دوره ساسانی و اوایل اسلامی است.

فصل چهارم: پژوهش­های زبان­شناسی و ادبیات (ادامه را کلیک نمایید.)



ادامه مطلب

نظرات() 

تاریخ:چهارشنبه 4 اردیبهشت 1392-11:01 ق.ظ

نویسنده :علیرضا خلیفه زاده

دومین سد ساسانی شهر وحدتیه +تصاویر

این سد که دومین سد باستانی بعد از سد موسوم به سد سباست در دامنه ارتفاعات شرقی شهر وحدتیه واقع شده و به نسبت سازه ،اندازه کوچکتری نسبت به سد سبا دارد.جنس مصالح این سد با سد سبا یکی است وعلاوه بر اینکه تاریخ دشت وحدتیه را تا حداقل دوره ساسانیان برای ما اثبات می کند گواهی است بر رونق کشاورزی در این دوره در این دیار.متأسفانه با وجود مجاورت زمین های دشت وحدتیه با رودخانه شاهپور ،این دشت از نعمت آب ذخیره شده در پشت سد رئیسعلی دلواری محروم ماند تا اثبات کند که تاریخ پر رونق کشاورزی این منطقه سالهای دیگری در زیر خاک بایستی بیاساید.مجاورت این سد با معدن سنگ آسیاب دلیلی دیگر  بر نوع کشت حاصل در این دشت دارد و وجود نوعی از کشت که همان غلات باشد را برای ما اثبات می کند.از آنجا که جنس سنگ های این معدن با جنس سنگهای آسیاب شهر توج نیز یکی ست این احتمال وجود دارد که سنگ های آسیاب این شهر نیز از این منطقه تامین می شده است.اسماعیلی

تصویر شماره1

تصویر شماره2

تصویر شماره3

تصویر شماره4

تصویر شماره5

تصویر شماره6

منبع : وبلاگ وحدتیه - امید اسماعیلی.



نظرات() 

تاریخ:دوشنبه 2 اردیبهشت 1392-03:47 ب.ظ

نویسنده :علیرضا خلیفه زاده

جلد شش پژوهشنامه خلیج فارس

جلد ششم پژوهشنامه خلیج فارس توسط خانه کتاب با 33 مقاله علمی تخصصی به چاپ رسید. مجتبی تبریز نیا  از گردآورندگان این مجموعه اطلاع داد که علاقه مندان می توانند در نمایشگاه کتاب آن را تهیه نمایند. 

نظرات() 

تاریخ:دوشنبه 2 اردیبهشت 1392-03:14 ب.ظ

نویسنده :علیرضا خلیفه زاده

جشن اختتان

دعوت خان لیراوی از آیت الله شریعت

مرحوم محمد علی خان لیراوی در دعوتنامه ای که به خط و امضای اوست آیت الله شریعت را برای شرکت در جشن ختنه سوران فرزندش اشرف خان لیراوی دعوت کرده است. تاریخ نامه به هجری شمسی سه شنبه دهم شهریور ۱۳۲۶ است

متن نامه محمد علی خان لیراوی به آیت اله شریعت

خدمت حضرت مستطاب عالی جناب معظم آقای شریعت سلمه اله تعالی

قربانت گردم بمناسبت جشن اختتنان نور چشمی اشرف بنه احمد صبح پنجشنبه ۱۸ شهر شوال جاری در بنده منزل 

استدعا دارد بمنظور سرفرازی بنده قدم رنجه فرموده قرین امتنانم فرمایید ماشین فردا اعزام می شود که شب ۱۸ بنه احمد تشریف فرما شوید ۱۶ شوال ۶۶ ارادتمند محمد علی خان

نامه محمد علی خان لیراوی به ایت اله شریعت 

روستای بنه احمد از توابع شهرستان دیلم در گذشته از مقرهای خان نشین لیراوی محسوب می شده است

 

علی اشرف لیراوی فرزند محمد علی خان لیراوی  متولد ۱۳۱۷ می باشد. وی در دودوره متوالی

 در سال های 1351 و 1355 به عنوان نماینده اهالی دیلم و لیراوی در انجمن شهرستان  بوشهر شرکت کرد.

علی اشرف لیراوی  در دور سوم موفق شد  به عنوان نایب رییس انجمن شهرستان بوشهر برگزیده شود

آیت اله شریعت معمولا در جوف نامه ها اقدام انجام شده نظیر پاسخ به نامه و ... را قید می کردند اما  بر روی پاکت نامه دریافتی از خان لیراوی مطلبی دال بر حضور یا عدم حضورشان در این مراسم  بچشم نمی خورد.( از وبلاگ آیت الله شریعت دیلمی)



نظرات() 

تاریخ:دوشنبه 26 فروردین 1392-06:01 ب.ظ

نویسنده :علیرضا خلیفه زاده

همدردی با زلزله زدگان شنبه و باغان و دیگر مناطق شهرستان دشتی

شعر از : سید مرتضی کراماتی - بردستان بندر دیر  

همدردی با زلزله زدگان شنبه و باغان و دیگر مناطق شهرستان دشتی

 

از داغ تازه ای که به پیشانی شماست

حالم عجیب مثل پریشانی شماست

 

این اشکهای یخ زده در چشم کودکان

همرنگ ابرهای بهارانی شماست

 

غمناله های سد شده در پشت پلک ها

محصول چشم خسته و بارانی شماست

 

عصر سه شنبه ای که ترک خورد بغض ها

آغاز دردواره ی طولانی شماست

 

این برگ برگ دفتر جامانده روی میز

چشم انتظار یار دبستانی شماست

*

امّا بخند کودک آواره در غبار

فردا دوباره فصل غزلخوانی شماست



نظرات() 

تاریخ:دوشنبه 26 فروردین 1392-05:40 ب.ظ

نویسنده :علیرضا خلیفه زاده

انجمن زاگرس تباران استان البرز

همگرایی اقوام،افق توسعه را هموار می كند
 آشنایی با انجمن زاگرس تباران استان البرز؛در گفتگو با بهروز ورمحمدی دبیر انجمن 

دبیر انجمن زاگرسیان استان البرز، اقوام زاگرس تبار را به عنوان جزئی از ایران بزرگ می داند و معتقد است:ایران سرزمینی است در برگیرنده اقوام گوناگون با باورها،اعتقادات و آداب و رسوم خاص است. اقوامی که در عین تنوع و تفاوت های بسیار در چار چوب مرزهای فرهنگی این سرزمین آنچنان آمیخته اند که واحد منسجمی به نام هویت ملی ایرانی را تشکیل داده اند و این هویت در مفهومی واحد،تمام اقوام را در بر می گیرد.

 

 

نشریه اینترنتی لور- فرشید خدادادیان: کرج کلانشهری قابل  توجه و متشکل از اقوام مختلف ایران بوده و بهترین تعبیر برای آن،همان عنوان"ایران کوچک"است.استان جوان البرز که کلانشهر کرج مرکزیت آنرا عهده دار می باشد نیز از این چیدمان قومی بی بهره نبوده و همگرایی و مهر و دوستی ساکنان این استان پر جمعیت،در عین اتحاد،هم افزایی و مهرورزی ایرانیان به یکدیگر و به مام میهن را به اثبات می رساند.در این گستره قومی،اقوام زاگرس تبار مقیم منطقه،نقشی ارزشمند و قابل توجه در پویایی فرهنگی و جایگاه اجتماعی استان دارند.

یکی از این زاگرس تباران البرز نشین،آقای بهروز ورمحمدی؛کارشناس و فعال فرهنگی است که به همراه گروهی از هم تباران خود و با یک همت جمعی؛انجمن زاگرسیان البرز را تشکیل داده اند.انجمنی فرهنگی،اجتماعی که دغدغه ای جز اعتلای سطح فرهنگی با رویکرد هویت شناسی ایرانیان را ندارد و عملکرد چندین ساله این انجمن نیز موید این مطلب است.

بنا به گفته آقای ورمحمدی،ایده آغازین تشكیل انجمنی با عنوان"زاگرس تباران البرز" به سال 1383 باز می گردد.انجمنی كه برای زاگرسی های البرز نشین نشانی از تولد و پویش و تلاشی عظیم برای حفظ هویتی ماندگار بود.پس از آن کرج متاسفانه شاهد رخدادی غم انگیز برای زاگرس تبارن بود.مرگ پهلوان آوار زاگرس و کبک خوش خوان بختیاری؛استاد بهمن علاءالدین(مسعود بختیاری)،بزرگ مرد زاگرس كه طنین نوای روح بخش زندگی اش مایه نشاط  بود و مرگش قومی را به خویشتن خویش بازگرداند؛فرصتی را فراهم آورد تا زاگرسی ها زنجیر وار گرد هم آمده و در ساختاری خودجوش،فعالیت رسمی خود را آغار كنند.انجمنی كه راه اندازی آن با هدف اشاعه فرهنگ دیرپا و ارزشمند اقوام زاگرس آغاز شد و در دل خود رج به رج این فرهنگ ناب از موسیقی تا ادبیات و شعر و آیین های سنتی و مذهبی را در كنار هم چید.

برگزاری چندین جشنواره فرهنگی و نشست ادبی،هنری نتیجه این همگرایی قومی بود که در هر نوبت برگزاری خیل عظیمی از هم تباران زاگرسی را گرد هم جمع نمود.

"بهروز ورمحمدی"،زاگرس تباری است كه البته با البرز هم بیگانه نیست.بگونه ای که ارتباطات فرهنگی و فعالیت های موثر و مستمر وی بعنوان دبیر انجمن،بدون شک یكی از دلایل ماندگاری و صلابت این مجموعه در استان البرز است.وی در ادامه گفتگو با ما،ضمن اشاره به جایگاه فرهنگ در هویت ملت ها،گفت:فرهنگ و تاریخ ملتها نقش بسزایی در شکل گیری هویت ملی آنان دارد و نمادهای تاریخی را می توان بعنوان بخشی از ثمره فرهنگی دانست که پاسداری از آن می تواند در شکل گیری هویت ملی و منطقه ای هر سرزمینی نقش اساسی ایفا كند.

دبیر انجمن زاگرسیان استان البرز؛اقوام زاگرس تبار را بعنوان جزئی از ایران بزرگ می داند و معتقد است:ایران سرزمینی است در برگیرنده اقوام گوناگون با باورها،اعتقادات و آداب و رسوم خاص است.اقوامی که در عین تنوع و تفاوت های بسیار در چار چوب مرزهای فرهنگی این سرزمین آنچنان آمیخته اند که واحد منسجمی به نام هویت ملی ایرانی را تشکیل داده اند و این هویت در مفهومی واحد،تمام اقوام را در بر می گیرد.این كارشناس فرهنگی با اشاره به بافت قومیتی ویژه استان البرز و كلانشهر كرج عنوان كرد:همانگونه که به طور شایسته کرج؛ایران کوچک نامیده شده،در استان البرز نیز شاهد بافت قومیتی خاصی هستیم كه شاید این امر در در سطح كشور كم نظیر باشد.

وی با بیان اینکه اتحاد اقوام ایرانی مایه مباهات است و حضور اقوام مختلف در این خطه ظرفیت مناسبی برای رشد و پویایی در سایه همدلی و تعامل است،افزود:تنوع فرهنگی و همدلی مسالمت آمیز اقوام مختلف در این خطه می تواند بسترهای رشد فرهنگ اصیل و ناب ایرانی و اسلامی را فرام كند.این مسئول فرهنگی با تاكید بر نقش مهم سوق یافتن به سمت احیای سنت های قدیمی عنوان کرد:زنده کردن آداب و رسوم و سنتهای قدیمی سبب گرمتر شدن کانون خانواده ها و کاهش ناهنجاریهای اجتماعی می شود.تمرکز اقوام گوناگون فرهنگی از جای جای ایران و سکونت آنان در نقاط مختلف و متمرکز در کلانشهر کرج، پتانسیل ها و ظرفیت های مطلوبی را به وجود آورده که باید از این ظرفیتها به نحو مطلوبی استفاده شود.

دبیر انجمن زاگرسیان استان البرز،یادآور شد:حفظ آداب و رسوم گذشته و انتقال دستاوردهای آن به نسلهای بعدی جز در سایه توجه به تاریخ و فرهنگ اقوام امکانپذیر نیست و انجمن زاگرس نشینان البرز نیز با هدف تقویت و ترویج این امر پا به عرصه گذاشت.حفظ سنت های كهن و ناب فرهنگی اقوام زاگرس در قالب میراث مکتوب،موسیقی،شعر و نماد های آن دغدغه ای است كه این انجمن با رویكردی ویژه برای تحقق آن تلاش می كند.

این كارشناس با سابقه فرهنگی ادامه داد:برگزاری جشنواره اقوام و راه اندازی دبیرخانه دائمی انجمن،برگزاری همایش ها و نشست های مختلف از جمله برنامه های ارائه شده برای حفظ اصالت و هویت این قوم است.

ورمحمدی  در ادامه با بیان اینکه اتحاد اقوام ایرانی عامل مهمی در حفظ كیان وطن و هویت ایرانی است، افزود: فرهنگ اقوام ایرانی همیشه در مقابل تهاجمات بیگانه ایستاده اند و پس از این نیز خواهد ایستاد و از حریم این خاک و فرهنگ قدیمی و ریشه دار آن پاسداری خواهند کرد.

دبیر انجمن زاگرسیان استان البرزكه سابقه سالها فعالیت در عرصه فرهنگی و مدیریت شهری كرج را نیز در كارنامه خود دارد،با بیان اینکه بیشتر سنن ایرانی آمیخته با سنن دینی است،افزود:چنانچه بتوانیم بخشی ازاین سنتها را احیا کنیم،بسیاری از ناهنجاریهای امروز از بین خواهد رفت.وی با تاكید بر تقویت همگرایی و تعامل اقوام،این امر را عامل مهمی در راستای توسعه و پیشرفت استان البرز دانست و بر ضرورت توجه به آن تاكید کرده و از تمامی زاگرس تباران مقیم استان البرز،از کرد و لر و بختیاری تا غیورمردان خوزستانی و کهکیلویه ای مقیم استان البرز دعوت کرد با عضویت در انجمن خودشان،به احیای فرهنگی همتباران کمک نمایند.

دفتر مرکزی انجمن زاگرسیان استان البرز به نشانی:کرج،خیابان کسری،میدان گلها،ساختمان کوروش،طبقه دوم،واحد 103 واقع بوده و شماره تلفن  ثابت دفتر انجمن: 02634499382 و شماره همراه 09121613978 پاسخگوی سوالات همتباران علاقمند و اخذ پیشنهادات ارزشمند از سوی تمامی ساکنان استان البرز،خصوصا زاگرس تباران فرهنگ دوست می باشد.همچنین اطلاع از برنامه ها و جلسات فرهنگی انجمن،از طریق همین شماره تلفن ها امکان پذیر است.



نظرات() 
نوع مطلب : عمومی 

تاریخ:شنبه 17 فروردین 1392-02:32 ب.ظ

نویسنده :علیرضا خلیفه زاده

پهلوی در گناوه

کتاب عکسهای قدیمی گناوه توسط انتشارات دریانورد منتشر شد.این کتاب را می توانید از خانه فرهنگ دریا نرسیده به چهاراه هنر(تالارهنر) تهیه کنید.(عکس مربوط به دیدار محمدرضاپهلوی ازگناوه واهالی بیشتر کدخداها در جریان امضاء اسنادزمین های اصلاحات اراضی است.او با خلبانی خودش وهدایت یک هواپیمای ملخی گویا در محل ژاندار مری گناوه به زمین نشست واسناد را امضا کزد سپس به سمت دیلم پرواز کرد شخص سمت چپ با پیراهن سفید رو به افراد،محمد رضا پهلوی است.


منبع : گناوه پورت



نظرات() 
نوع مطلب : گناوه 

تاریخ:سه شنبه 13 فروردین 1392-11:54 ق.ظ

نویسنده :علیرضا خلیفه زاده

تاریخ حیات داود قسمت سوم

مطلب زیر معرفی طایفه حیات داود می باشد که البته  نویسنده محترم دانشنامه جهان اسلام ذیل (حیات داودی) نوشته که  تلفظ درست حیات داود می باشد : 

حیاتْ داوودى ، حیاتْ داوودى، خاندان یا طایفه اى از لرها كه در ناحیه حیات داوودِ دشتستان استان بوشهر در جنوب ایران زندگى مىكنند.

زبان حیات داوودی ها  گویش لرى است و مذهب آنها شیعه است (لاریمر، ج 8، ص 698؛ صفى نژاد، ص 77).حیات داوود ناحیهاى در حاشیه شمالى خلیج فارس است كه از بندر دیلم تا بندر بوشهر و نوارى از اطراف آن مناطق را شامل مىشود (صفى نژاد، ص 63، پانویس 3). بنابراین، قلمرو حیات داوودى، واقع در دشتستان، كوچكترین ناحیه لرنشین است و مرزهاى جنوبى آن به سواحل خلیج فارس منتهى مىشود (همان، ص 77). یكى از بنادر مهم این ناحیه بندر ریگ است (سدیدالسلطنه، ص 499ـ500) كه اعتمادالسلطنه (ج 1، ص 458، 469) قدمت آن را تا دوره اسكندر مقدونى دانسته است.

حیات داوودی یكى از چهار گروه لر بزرگ به شمار آمده است و سه گروه دیگر، لرهاى بختیارى، لرهاى كهگیلویه و لرهاى ممسنى هستند (صفى نژاد، ص 77). ولى آنها اصل خود را از طایفه حیات غیبی هاى خرّم آباد و در نتیجه از لر كوچك مىدانند. شجره حیات غیبی هاى خرّم آبادِ لرستان به پیر شمس الدین على بن محمدبن احمد حیات الغیب مىرسد كه از علماى قدیم لرستان بود و اینك مقبرهاش در دهستان تَشْكَن شهرستان خرّم آباد است. در اوایل دوره صفوى، بخشى از طایفه حیات غیبى از طایفه خود جدا شدند و از دیار خود هجرت كردند و به دشت داوودى رفتند و با تصرف كل ناحیه، آن را بلوك حیات داوود نامیدند و خود را حیات داوودى خواندند (حمیدى، ص 53ـ54). مقدسى در نیمه دوم قرن چهارم (ص 453) از دشت داوودى در یك منزلى گناوه نام برده است.

صفى نژاد (همانجا) حیات داوودیها را، ظاهراً به دلیل لر بودنشان، یكى از طوایف كوچنده و ایلى به شمار آورده و به فعال بودن آنان در جنبشهاى عشایرى سالهاى 1320ش و یكجانشینى امروز آنان اشاراتى كرده است. حمداللّه مستوفى در 730 (ص 550) طایفه داوودى را یكى از طوایف لر كوچك معرفى كرده است. در منابع به كوچندگى و اقتصاد مبتنى بر دامدارى حیات داوودیها اشارهاى نشده است. در دوره ناصرى، حیات داوود ناحیهاى در بلوك دشتستان در شمال بندر بوشهر، به طول پنج فرسخ و به پهناى بیش از یك فرسخ، بوده و از شمال به ناحیه گناوه، از مشرق و جنوب به ناحیه شبانكاره و از مغرب به دریاى فارس محدود مىشده است. مهمترین محصولات آن گندم و جو دیمى و خرما، و قصبه این ناحیه بندر ریگ بوده كه قبل از آبادى بندر بوشهر تاجرنشین دریاى فارس بوده و ضابط و كلانتر این ناحیه، خان علىخان حیاط داوودى نام داشته است (فسائى، ج 2، ص 1296، 1327). لاریمر، كه در حدود 1323/1905 در بوشهر بوده، نوشته كه اقتصاد ناحیه حیات داوود مبتنى بر كشاورزى و پرورش نخل و نیز واردات كالا از بندر ریگ است و براى حمل و نقل كالا در خشكى 350 اسب، 150 قاطر، 250 شتر و 2000 خر دارد (همانجا). وى به كوچنشینان حیات داوودى و اقتصاد دامدارى مبتنى بر كوچنشینى اشارهاى نكرده است. اداره این ناحیه در زمان لاریمر در دست خانهایى از خاندان حیات داوودى بوده است. محل اقامت آنان در بندر ریگ بوده كه دروازه خلیجفارس محسوب مىشده است (همانجا).

سرهنگ دوم لوئیس پلى، نایب كنسول بریتانیا در بوشهر و نماینده سیاسى مقیم در خلیج فارس، در گزارش رسمى خود در 1279 تا 1281/ 1862ـ1864 حیات داوودیها را 975 خانوار ذكر كرده است كه در شانزده شهر و روستا ساكن بودهاند؛ بیشترین آنها در حیات داوود (100 خانوار) و در گناوه ( 150 خانوار) زندگى مىكردهاند (رجوع کنید به پلى، ص 107،130ـ131؛ جنوب ایران به روایت سفرنامه نویسان، مقدمه زنگنه، ص 3).

به نوشته لاریمر (ج 8، ص 697ـ698)، مردم ناحیه حیات داوود لرها هستند، اجداد آنها از بهبهان آمدهاند، عدهاى از عربها و سادات نیز در آنجا زندگى مىكنند، در آن ناحیه حدود دوازده هزار خانوار شیعه مذهب به سر مى برند كه به گویش لرى سخن مىگویند.

سدیدالسلطنه (متوفى 1320ش؛ همانجا) نیز نوشته است كه حیات داوود بلوكى از دشتستان و مضافات بوشهر است، با 37 روستا و دو بندرگاه (بندر ریگ و بندر گناوه) و حدود سه هزار خانوار كه اقتصادشان مبتنى بر كشاورزى است.

سفیرى (ص 53ـ54) درباره وقایع سالهاى 1335 تا 1339 جنوب ایران، از قول محلی ها نوشته است كه خانهاى حیات داوودى با انگلیسیها مناسبات خوبى داشتند و براى ورود به بوشهر داراى مجوز بودند و برنج و قند و چاى و منسوجات پنبهاى به مقدار كلى مىخریدند و به برازجانیها مى فروختند، ولى وى از ایل یا طایفه حیات داوودى نامى نبرده است.

سیدجعفر حمیدى ذیل طایفه حیات داوود، به توصیف طایفهاى با ساختار منسجم و سنّتهاى ایلى و عشیرهاى و اقتصاد كوچندگى نپرداخته، بلكه از خانها و بزرگان ناحیه حیات داوود سخن گفته و ظاهراً مقصود وى از واژه طایفه، خاندان بوده است (رجوع کنید به حمیدى، ص 53ـ59).

در آمارى كه در 1377ش از عشایر كوچنده ایران تهیه شد، نامى از ایل یا طایفه مستقل حیات داوودى نیامده است.

جد اعلاى خاندان حیات داوودى حسینقلى خان ساكن گناوه بود. در زمان كریمخان زند، قایدحیدر حیات داوودى حاكم گناوه بود. در شورش میرمهنّا* (رجوع کنید به بندر ریگ*) بر كریمخان زند، حیات داوودیها طرفدار كریمخان زند بودند. میرعلى خان حیات داوودى (بندر ریگى) به هنگام فرار لطفعلىخان زند به بوشهر، به او یارى رساند و سپاهیان اعزامى ابراهیم خان كلانتر را شكست داد (حمیدى، ص 55).

حیدرخان حیات داوودى (1245ـ1313) ــكه همزمان با هجوم سوم نیروهاى انگلیسى به بوشهر و اشغال آن در رمضان 1313، ضابط بندر ریگ بودــ سیاسىترین و مقتدرترین ضابط این طایفه بود. او شیوه حزم و احتیاط در مقابل دشمن و سیاست ملایمت و مذاكره را پیش گرفت و با مبارزان تنگستانى(رئیسعلى دلوارى*، شیخ حسین چاهكوتاهى*، زایر خضرخان اهرمى*) همكارى نكرد. واسموس آلمانى، كه در منطقه حیات داوودیها به سر مىبرد، وقتى مهمان حیدرخان بود، براى فرار از چنگ انگلیسیها از خانه حیدرخان گریخت و در سفر دوم خود، در انتظار مالالتجارهاى كه باید از بصره مىرسید، بازهم در منطقه حیات داوودى مهمان حیدرخان شد و حیدرخان كه به او شك كرده بود دستور بازرسى كالاى رسیده را داد و معلوم شد كه مهمات و سلاحهاى آلمانى است كه بعدها به تفنگ واسموسى معروف شد (همان، ص 62ـ64).

در زمان پهلوى اول، حیدرخان به شیراز تبعید شد و در 1313ش در همانجا درگذشت. حیات داوودیها از 1325ش، كه نهضت فارس شروع شد، تا 1337ش در ناحیه جنوب فعال بودند (همان، ص 65ـ67).

منابع:

 

اعتمادالسلطنه؛ لوئیس پلى، «سفرنامه جنوب ایران»، در جنوب ایران به روایت سفرنامه نویسان، گردآورى و ترجمه حسن زنگنه، شیراز : نوید شیراز، 1380ش؛ جنوب ایران به روایت سفرنامه نویسان، همان؛ حمداللّه مستوفى، تاریخ گزیده؛ جعفر حمیدى، بندرریگ، تهران 1381ش؛ محمدعلى سدیدالسلطنه، سفرنامه سدیدالسلطنه: التدقیق فى سیرالطریق، چاپ احمد اقتدارى، تهران 1362ش؛ فلوریدا سفیرى، پلیس جنوب ایران: اس. پى. آر.، ترجمه منصوره اتحادیه (نظامانى) و منصوره جعفرى فشاركى (رفیعى)، تهران 1364ش؛ جواد صفى نژاد، لرهاى ایران : لر بزرگ، لركوچك، تهران 1381ش؛ سید حسن فسائى، فارسنامه ناصرى، چاپ منصور رستگار فسائى، تهران 1382ش؛ مقدسى؛ 

J. G. Lorimer, Gazetteer of the Persian Gulf, 'Oman, and Central Arabia, Buckinghamshire 1986.

/به قلم :  اصغر كریمى / 

 





خان علی خان حیات داودی 




مكان: روستای مال قائد ( بندر گناوه ) 

تاریخ: پاییز 89 

زمان: بعد از ظهر 

عكاس: سیما گناوه ای 



نظرات() 

تاریخ:سه شنبه 13 فروردین 1392-11:03 ق.ظ

نویسنده :علیرضا خلیفه زاده

تاریخ حیات داود قسمت دوم

فتح الله خان (1294-1343 ه ش)

 

الله کرم خان حیات داودی دارای سه پسر ( غلامحسین ، فتح الله و امان الله ) و چهار دختر بود. پس از درگذشت الله کرم خان ، در شهریور 1320  افراد خاندان حیات داودی که همگی مقیم شیراز شده بودند به منطقه خود بازگشتند  و به واسطه اینکه فرزند بزرگ یعنی غلامحسین کسالت داشت ، جانشینی پدر به فرزند دوم یعنی فتح الله خان رسید و او با قدرت کامل بر تمام منطقه تسلط یافت. دوران ضابطی فتح الله خان دوران پیدایی زیر و بم ها و فراز و نشیب های بسیار برای این طایفه است.  

پیدایش نهضت جنوب ایران ، در بوشهر ، کازرون و فارس در سال 1325 ه ش بروز طغیان فارس و جنبش طوایف قشقایی ، ممسنی ، بویراحمدی در سال 1341 ه ش و مساله انتزاع جزیره خارگ از دست خاندان حیات داوودی و ایجاد تاسیسات شرکت نفت در انجا در سال 1342 و سرانجام دستگیری و اعدام فتح الله خان حیات داوودی به دلایل سیاسی در مهر ماه 1343 به شمار می روند.

فتح الله خان  در سال 1294 ه ش در بندرریگ تولد یافت . سواری و تیراندازی را از پدر آموخت و در مکتب و مدرسه های بندرریگ و شیراز درس خواند 26 ساله بود که پدرش را از دست داد و از همین سن ضابطی بندرریگ و ریاست عشایر حیات داوودی را بر عهده گرفت  و با توجه به اینکه فرمانروایان حوزه چهار روستایی و محمدی از لحاظ سنی بزرگتر از او بودند اما او با قدرت و هوش بسیاری که داشت توانست کرسی نشینی بندرریگ را حفظ نماید در سن 31 سالگی بود که نهضت جنوب ایران روی داد.

نهضت جنوب ایران که توسط عشایر فارس ، کازرون و بوشهر برپا شد . اتحادیه خوانین و کدخدایان بوشهر به دنبال اتحادیه سران عشایر قشقایی و ممسنی و نقاط دیگر فارس تشکیل گردید.

اتحادیه خوانین جنوب نیز بین احمد انگالی ، شیخ سلیمان نصوری ، ملک منصوره شبانکاره ای ، رئیسعلی تنگستانی ، غلام رزمی ، خانعلی و نعمت الله خان حیات داوودی ، محمد علی لیراوی نعمت الله صولتی ، فتح الله حیات داوودی و حاج محمد بیگلر بیگی منعقد گردید ، اما برادران نصوری خود را درگیر حمله به بوشهر نکردند.

یکی از بیانیه های این اتحادیه ظاهراً هدف از حمله و تصرف بوشهر و نجات شهر از دیکتاتوری حکومت وقت ، جلوگیری از ظلم و تعدیات ماموران وقت و ایجاد عمران و آبادی بوشهر ، تامین زندگانی و سعادتمندی مردم ، تامین وسایل آسایش و امنیت برای عموم مردم و محافظت از اموال دولت بود.

پس از محاصره پادگان بوشهر که از بهمنی تا هنگ ژاندارمری واقع در محله نیدی منقل شده بود و زد وخورد بسیار خونین و جنگ نه روزه که بین قوای پادگان به فرمانروایی سرگرد پرویز آراسته و نیروهای چریک خوانین محلی انجام گرفت  و با توجه به فداکاری های سرگرد آراسته نتوانست جلوی تصرف گمرک را بگیرد و اموال دولت از جمله شکرهای موجود در گمرک از دستبرد مصون نماندند.

پس از اشغال بوشهر فتح الله خان حیات داوودی به فرمانداری بوشهر و علی تنگستانی به ریاست انتظامات شهر و عبدالحسین بنه گزی به ریاست شهربانی منصوب شدند . پست و تلگراف ، دارایی ، گمرک و سایر ادارات نیز به اشغال در آمد اوراق و اسناد فروش گندم و شکر و چای از صندوق دارایی گرفته و در نزد فتح الله خان نگهداری شد.

ادامه .....


ادامه مطلب

نظرات() 

تاریخ:سه شنبه 13 فروردین 1392-11:01 ق.ظ

نویسنده :علیرضا خلیفه زاده

تاریخ حیات داود قسمت اول

تاریخ حیات داود (1)



معرفی خاندان حیات داودی و مروری کوتاه بر تاریخ محلی این ناحیه ساحلی خلیج فارس 


( برای اطلاع بیشتر می توانید به کتاب بندر ریگ اثر پروفسور سید جعفر حمیدی مراجعه نمایید.


برج محمد خان حیات داودی در  چهارروستایی مرکز کنونی دهستان حیات داود  
به ادامه مطلب  مراجعه نمایید ...


ادامه مطلب

نظرات() 

تاریخ:سه شنبه 29 اسفند 1391-05:09 ب.ظ

نویسنده :علیرضا خلیفه زاده

زبان لال

می آمد و 


ستاره ها 

پیش پایش
 
خاک می شدند.

می رفت 

ستاره پشت سرش
...
       (زبانم لال )


نظرات() 
نوع مطلب : دفتر شعر من  

تاریخ:سه شنبه 29 اسفند 1391-05:07 ب.ظ

نویسنده :علیرضا خلیفه زاده

مشق


بر دفتر مشق دریا 

خورشید 

خواب رفته است 

هوا 

خط خطی شده.


نظرات() 
نوع مطلب : دفتر شعر من  

تاریخ:سه شنبه 29 اسفند 1391-04:56 ب.ظ

نویسنده :علیرضا خلیفه زاده

مژده

در سرزمین برف 

تا فصل خوشه های نوشکفته ی گندم 
هر که را 
هنوزچند "ماه" فاصله باقی ست.

پیوند من و تو را 
- رهایی دست من از برف و 
پیوند به دامان سبز تو را - 
تنها 
برخاستن دو "خورشید "و یک" ماه
و ...
خفتن آنها 
حوصله کافی ست. 


نظرات() 
نوع مطلب : دفتر شعر من  

تاریخ:سه شنبه 29 اسفند 1391-04:41 ب.ظ

نویسنده :علیرضا خلیفه زاده

کادوی دریا

ستاره 

سخت چسبیده بود به شن ها.
موجها 
خسته از مدّی بلند 
سمت دریا
وامی گشتند.
خورشید 
لحاف دریایی اش را 
به رویش کشید 
و "پی سوز های خارگ" 
چهارشنبه سوری ساحل نشینان را 
جشن گرفته بودند.
تورها را 
چند ماهیگیر 
شاد و خسته 
به ساحل می کشاندند

کودک 
روز تولدش بود و 
پس فردا عید نوروز! 

صبح لحاف دریایی اش را 
از روی سرش برداشت 
چه خوب می دانست 
هنوز 
ستاره اش 
سخت چسبیده به شن ها 
توی تاقچه!




نظرات() 
نوع مطلب : دفتر شعر من  

تاریخ:سه شنبه 29 اسفند 1391-12:55 ب.ظ

نویسنده :علیرضا خلیفه زاده

نوروز92


سلام بر دوستان خوبم 

سال نو و نوروز 92 بر همه ی شما فرخنده باد.


نظرات() 
نوع مطلب : نوروزانه 

تاریخ:سه شنبه 22 اسفند 1391-02:36 ب.ظ

نویسنده :علیرضا خلیفه زاده

رتبه دوم تکریم ارباب رجوع


كسب رتبه دوم تكریم ارباب رجوع توسط اداره كل دامپزشكی البرز

بر اساس اعلام استانداری، در بین دستگاههای اجرایی استان البرز اداره كل دامپزشكی موفق به كسب رتبه دوم تكریم ارباب رجوع و جلب رضایت مندی مردم شد.
 
دبیر كمیته ارتقاء سلامت اداری دامپزشكی البرز علیرضا خلیفه زاده، كسب این رتبه را نشانه ی عزم جدی همكاران جهت جلب رضایت مندی مردم به عنوان سرلوحه ی خدمات و فعالیت هایشان عنوان كرد.
خلیفه زاده ضمن اعلام این خبر، تعداد كم شكایات دریافتی از سامانه سامد و گستردگی نظارت بر مراكز عرضه مواد خام دامی در سرتاسر استان، مایه كوبی دامها و خدمات رسانی به دامداران، اقدامات آموزشی، ترویجی و فرهنگی جهت گسترش آگاهی مراجعان را از عوامل موثر در این موفقیت دانست.


نظرات() 
نوع مطلب : عمومی 

تاریخ:سه شنبه 22 اسفند 1391-02:23 ب.ظ

نویسنده :علیرضا خلیفه زاده

معماری بوشهر در دوره زند و قاجار

کتاب «معماری بوشهر در دوره زند و قاجار» نوشته آقای فراز غلام­زاده، حاصل پژوهشی چهارده­ساله است که در 488 صفحه قطع رحلی (A4) و مصور و رنگی از سوی انتشارات آبادبوم به زودی منتشر خواهد شد. در این اثر نفیس، 170 بنای شاخص از دوره­های زندیه وقاجاریه معرفی شده­اند. بندر بوشهر از نظر  معماری و بافت شهری یکی از شهرهای شاخص کشور است. این بندر در دوره ی قاجار مهم ترین بندر ایران و دروازه ی جنوبی کشور برای مبادلات تجاری و مناسبات سیاسی و تعاملات فرهنگی بود. اکثر دولت های بزرگ دنیا در بوشهر دفتر نمایندگی داشتند و تجار بزرگ در آنجا فعالیت تجاری می کردند. از این رو در دوره ی زند و قاجار، همپای رشد اقتصادی و سیاسی، معماری بوشهر نیز شکوفا شد و بناهای شکوهمندی با کاربری های سیاسی، اداری، تجاری، خدماتی، مذهبی، فرهنگی و مسکونی همچون تجارتخانه هاو ساختمان های مسکونی تجار ثروتمند، کنسولگری های دولت های بیگانه، کلیساها و کنیسه ها سربرآوردند. بسیاری از این عمارت ها امروز وجود ندارند، برخی نیمه ویرانند و معدودی تا به امروز مانده اند.

کتاب در دو بخش اصلی ساماندهی شده است. بخش نخست به معماری «شهر» بوشهر می­پردازد و بخش دوم به معرفی «شهرستان­های» بوشهر اختصاص دارد.

تنظیم مطالب در بخش نخست براساس محله­های «شهر» بوشهر و به این ترتیب است: محله های بهبهانی، دهدشتی، شنبدی، کوتی، سنگی، جفره علیباش، لیل بحرینی، باغ شیخ ابول، باغ ملا، دره بیرمی، بهمنی، رایانی (رونی)، مخبلند، بن مانع، جفره ماهینی. در این بخش 101 ساختمان اداری، سیاسی، تجاری، خدماتی، مذهبی، فرهنگی ومسکونی معرفی شده­اند که از آن جمله­اند: امیریه حکومتی (دارالحکومه)، کنسولگری انگلیس (عمارت کوتی)، بانک شاهی، بازار ارگ، بازار حاج­رئیس، شرکت کشتیرانی گری­مکنزی، کلیسای کارملیت­ها، کلیسای گریگوری، مسجد ملک، خانه اکابریان، خانه بهبهانی، خانه حاج رئیس، خانه حمال­باشی­زاده، خانه قاضی، خانه گلشن، خانه ملک، عمارت مهندسی، عمارت بانک، عمارت تیمسار، عمارت میرزا خلیل دشتی، عمارت کاپیتان، عمارت ایزی، عمارت زیتون، کنسولگری آلمان، کنسولگری روسیه، کنسولگری هلند، عمارت کازرونی، عمارت سبزآباد،  عمارت ملک، عمارت موقرالدوله، عمارت ایرانی، عمارت دریابیگی و...

در بخش دوم با معماری «شهرستان­های» بوشهر آشنا می­شویم که عبارتند از: تنگستان، دشتستان، دشتی، دیّر، دیلم، کنگان، پارسیان (گاوبندی)، گناوه. در این بخش شاخص­ترین بناها، «قلعه­ها» هستند. از جمله قلعه­های معرفی شده عبارتند از: قلعه اهرم، قلعه سعدآباد، کاروانسرای مشیرالملک (دژ برازجان)، قلعه خورموج، قلعه شنبه،کلات مند ، قلعه بردستان، قلعه دیر،قلعه چاه تلخ ، قلعه حصار، قلعه دیلم، قلعه نصوری (شیخ)، قلعه کنگان، قلعه گاوبندی،قلعه چهار روستایی،قلعه بندر ریگ، قلعه محمدی و مال قاید(کایید) ....

برای بناهای شاخص نقشه و تصاویر متعدد رنگی و حتی برخی از آنها تصاویر سه بعدی ساخته شده است تا تصویر دقیق و کاملی از فضاها در معرض دید خواننده قرار بگیرد.

در مجموع برای معرفی بناها از 62 نقشه،240قطعه عکس، 15 تصویر سه بعدی و مصاحبه با صد نفر از صاحبان بناها و بازماندگان ایشان و

 مطلعان محلی استفاده شد است.

این 

این کتاب  منتشر  شد.

برای اطلاع بیشتر با تلفن و ایمیل زیر ارتباط بگیرید

09175011907

Email: faraz806@yahoo.com



نظرات() 

تاریخ:چهارشنبه 16 اسفند 1391-02:56 ب.ظ

نویسنده :علیرضا خلیفه زاده

كتاب معماری بوشهر در دوره زند و قاجار

كتاب معماری بوشهر در دوره زند و قاجار
کتاب «معماری بوشهر در دوره زند و قاجار» نوشته فراز غلام زاده، حاصل پژوهشی چهارده ساله است که در 488 صفحه قطع رحلی (A4) و مصور و رنگی از سوی انتشارات آبادبوم به زودی منتشر خواهد شد.

کتاب «معماری بوشهر در دوره زند و قاجار» نوشته فراز غلام زاده، حاصل پژوهشی چهارده ساله است که در 488 صفحه قطع رحلی (A4) و مصور و رنگی از سوی انتشارات آبادبوم به زودی منتشر خواهد شد. 


در این اثر نفیس، 170 بنای شاخص از دوره های زندیه وقاجاریه معرفی شده اند. 


بندر بوشهر در دوره ی قاجار مهم ترین بندر ایران و دروازه ی جنوبی کشور برای مبادلات تجاری و مناسبات سیاسی و تعاملات فرهنگی بود.


اکثر دولت های بزرگ دنیا در بوشهر دفتر نمایندگی داشتند و تجار بزرگ در آنجا فعالیت تجاری می کردند. از این رو در دوره ی زند و قاجار، همپای رشد اقتصادی و سیاسی، معماری بوشهر نیز شکوفا شد و بناهای شکوهمندی با کاربری های سیاسی، اداری، تجاری، خدماتی، مذهبی، فرهنگی و مسکونی همچون تجارتخانه هاو ساختمان های مسکونی تجار ثروتمند، کنسولگری های دولت های بیگانه، کلیساها و کنیسه ها سربرآوردند. 


بسیاری از این عمارت ها امروز وجود ندارند، برخی نیمه ویرانند و معدودی تا به امروز مانده اند. 


کتاب «معماری بوشهر در دوره زند و قاجار» تلاشی است برای بازشناسی و احیای این میراث شکوهمند معماری در خطه¬ی جنوبی کشور. در این کتاب مصور و رنگی که برآیندپژوهشی چهارده ساله است، 170 بنای شاخص از دوره های زندیه و قاجاریه در دو بخش اصلی معرفی شده اند. 


در بخش نخست، خانه ها و عمارت های «شهر» بوشهر معرفی شده اند که 101 ساختمان را شامل می شود و بخش دوم مشتمل بر بناهای «شهرستان های» بوشهر است که 69 بنا را دربر می گیرد و قلعه های تاریخی هستند.

تنظیم مطالب در بخش نخست براساس محله های «شهر» بوشهر و به این ترتیب است: محله های بهبهانی، دهدشتی، شنبدی، کوتی، سنگی، جفره علیباش، لیل بحرینی، باغ شیخ ابول، باغ ملا، دره بیرمی، بهمنی، رایانی (رونی)، مخبلند، بن مانع، جفره ماهینی. در بخش دوم قلعه های تاریخیِ «شهرستان های» بوشهر به این ترتیب معرفی شده اند: تنگستان، دشتستان، دشتی، دیّر، دیلم، کنگان، پارسیان (گاوبندی)، گناوه.


در معرفی بناها از 62 نقشه،240قطعه عکس، 15 تصویر سه بعدی و مصاحبه با صد نفر از صاحبان بناها و بازماندگان ایشان و مطلعان محلی استفاده شد است.(به نقل از خلیج فارس نیوز)


به زودی منتشر خواهدشد

برای اطلاع بیشتر با تلفن و ایمیل زیر ارتباط بگیرید

09175011907

Email: faraz806@yahoo.com



نظرات() 
نوع مطلب : معرفی کتاب  



  • تعداد صفحات :31
  • ...  
  • 2  
  • 3  
  • 4  
  • 5  
  • 6  
  • 7  
  • 8  
  • ...