تبلیغات
لیـــــــــــــــراوی - طوایف لیراوی در روستای گوریگاه خشت فارس

طوایف لیراوی در روستای گوریگاه خشت فارس

دوشنبه 12 مرداد 1394 07:11 ب.ظنویسنده : علیرضا خلیفه زاده

 
گوریگاه . (اِخ ) دهی است از دهستان حومه ٔ بخش خشت شهرستان کازرون واقع در 2000 گزی شمال باختر کنار تخته قراردارد(دهخدا)
شهر کنارتخته دارای چهار محله به نامهای بنکی، کمانکشی، گوریگاه و ترک آباد است. 
همچنین روستاهای زیادی از جمله جعفرجن٬ بنه سید٬ محل دین٬ چرون٬ رودک٬ کمارج٬ بناف٬ مشایخ٬ پیر مهلت و ... دارد.

شهرکنارتخته در سال ۱۳۶۹ با الحاق روستای گوریگاه به محله‌های کنارتخته، کمانکشی و بنکی با درجه یک رسماً بعنوان یکی از شهرهای استان فارس تاسیس گردیده است.
این شهر و روستای گوریگاه  در منتهی‌الیه جنوب غربی استان فارس و کنار مرز استان فارس با بوشهر واقع شده است. کنارتخته در مسیر جاده بین‌المللی شیراز - بوشهر واقع گردیده است. فاصله کنارتخته تا شیراز ۱۶۵ کیلومتر و فاصله تا بندر بوشهر ۱۱۰ کیلومتر است. قرار گرفتن کنارتخته در جاده مواصلاتی جنوب کشور که از مهمترین جاده های ترانزیت کشور محسوب میشود و همچنین دارا بودن منابع نفتی عظیم و میوه صادراتی خرما که به کشورهای اروپای شرقی و اروپایی صادر میشود ، این شهر را به یکی از نقاط استراتژیک و راهبردی استان فارس تبدیل کرده است.

بخش خشت :

بخش خشت یکی از ۶ بخش شهرستان کازرون است.شهر خشت مرکز این بخش میباشد و دارای دو دهستان امامزاده محمد و بورکی است. این بخش در سال ۱۳۸۷ با تقسیم بخش خشت و کمارج به دو قسمت، مستقل گردید.


وجه تسمیه گوریگاه :
گوری به گفته دکتر عباس قادری به معنی گودال مخروطی شکل محل ذخیره غلات است و گاه پسوند مکان . 

تاریخچه کوچ لیراوی ها به روستای گوری گاه خشت 
(البته گوریگاه از نظرتقسیمات کشوری همانطور که در بالا اشاره شد جزو شهر کنارتخته است ولی از نظر تقسیمات تاریخی جزو شهر تاریخی و پر نام آوازه خشت در فارس می باشد. ) 
دکتر عباس قادری استاد دانشگاه علوم پزشکی شیراز که از مفاخر و مطلعان طایفه لیراوی گوری گاه می باشد روایت می کند که« اجداد ما  به همراه  «آقایون» (آقاها ) که کلانتران خشت بوده اند به حمایت از لطفعلی خان زند (در حدود 1206 قمری) می پردازند و چون افراد زرنگی بوده اند کدخدایی روستای گوریگاه و اراضی جهت کشاورزی به آنها می دهد و لیراوی ها همان جا می مانند . »
سفرنامه سرهارفورد جونز به طور دقیق به حمایت زال خان خشتی از لطفعلی خان زند پرداخته و جزییات زیادی گفته و روایت دکتر قادری می تواند تکمیل کننده این گزارش دست اول باشد. 
ایشان می گوید «جد ما یا یکی از نوادگان مشهورش  نامش «کا حسن» مخفف محلی قاید حسن بوده است. »امیدوارم جوانان محقق و بزرگان پراندیشه از طایفه لیراوی روستای گوریگاه اسناد و روایت های شفاهی بیشتری در اختیارمان قراردهند. 


یکی از رویدادهای 80 سال پیش  که کدخدای لیراوی تبار گوریگاه در آن نقش آفرید:

 یکی دیگر از حوادث ناگوار هفتاد پنج سال(از کی؟) پیش آن بود که با قحطی وحشتناکی که سرتاسر منطقه را در خود فرو برده بود دزدی های زیادی می شد. غلو سهراب از دزدان معروفی بود که تمامی مردم خشت و گوریگاه و کنارتخته و بورکی و دیگر روستاهای دشت خشت از او می ترسیدند. ازگفته های مادر بزرگ پدری می شود پنداشت که غلو سهراب در آن روزگار دچار ناراحتی شدید روحی بوده و علم روانشناسی پایش به مناطق دور افتاده که هیچ به پایتخت هم نرسیده بود تا این گونه افراد را معالجه کنند.مسبب خیلی از جنایات، ضعف اجتماعی نیزبوده است چرا که به گواه تاریخ همه مجرمان در بطن مادر مجرم نبوده اند. او در تاریکنای ذهن خود دشمن داشت. خیلی ها را به قتل رسانده بود. به طوری نامش بر سر زبان ها افتاده و لرزه بر گرده ها انداخته بود که دیگر نیاز به دزدی شبانه نداشت. در دل روز می آمد و هر چیزی که می خواست با خود می برد و کسی در برابرش جرات عرض اندام نداشت.

در نشستی پنهانی که سرشناسان دشت خشت در منزل غلام شاه دهقانی در محله پائینی بورکی داشتند غلام شاه قول داد تابا طرحی غلوسهراب را از پا دربیاورد.غلام شاه مردی رک و روراست بود .چون بی پروا سخن می گفت در  دشت خشت  پر آوازه بود و شخصیت های سرشناس از جمله الله کرم قادری کدخدای گوریگاه و مشهدی خداکرم یزدانی کدخدای خشت و آقای جلالی از کنارتخته او را دوست داشتند.

غلام شاه قاصدی به منزل غلو سهراب که در یکی از روستاهای منطقه زندگی می کرد فرستاد و از او برای ناهار دعوت کرد. غلو سهراب اسب زین کرده و(تفنگ زار) ش را بر دوش گرفته و به بورکی آمده بود. غلام شاه ناهار مفصلی تدارک دیده بود و در آن روز دو راس تیشتر(بز جوان) برای مهمان ها که سرشناس بورکی بودند سر بریده بود. طرحی که برای کشتن غلو سهراب چیده بودند بسیار ظریف و فنی بود. در دیوار سربونک منزل همسایه  غلام شاه یعنی عمو عوض و باقرعباس آقا (حاج باقر کدخدای محله  پائینی) ، سوراخی مشرف به دستشوئی منزل غلام شاه تعبیه کرده بودند. به اندازه ای که لوله تفنگ بتواند از آن عبور کند. بعد از ناهار مهمان ها به بهانه خواب  نیمه روز "قیلوله" در کپر دراز کشیدند اما همگی از گوشه چشم غلو سهراب را می پائیدند. او که دزدی ماهر و کارکشته و بشدت روان پریش بود، چون به هیچکس اعتماد نداشت، تن به خواب  نیمه روزنمی داد. بعد از نوشیدن چای آفتابه ای آب خواست و تفنگ اش را بردوش گرفت و به دستشوئی رفت . در آن روزگار دستشوئی ها سقف نداشتند و با خار و خاشاک دیواری به دور آن می کشیدند. تفنگ چینان ماهری که در سربونک منزل عمو عوض با تفنگ "برنو" کمین نشسته بودند غلو سهراب را در حین قضا حاجت نشانه گرفتند و به قتل رساندند.

ولوله بزرگی در بورکی و روستاهای اطراف به پا شد. داستان قتل غلو سهراب نقل و نبات قصه  شب ها شده بود و مردم در کنار چاله  آتش تا سال ها آن را برای همدیگر تعریف می کردند. شخص دیگری نیز با نام غلو سوزو (غلام سبزه / سبزعلی) را نیز در کنار رودخانه بورکی آغالی، منصور خان به قتل رسانده بود.(منبع این روایت : وبلاگ دکتر محموددهقانی http://boorekey.persianblog.ir/post/6/)

سند امامزاده محمد گوریگاه 

 

در استان فارس . شهرستان کازرون.بخش کنارتخته و کمارنج .شهر کنارتخته .محله گوریگاه بارگاهی ملکوتی واقع شده است این بارگاه نورانی امامزاده شاه محمد ابن ابراهیم ابن موسی ابن جعفر(ع) می باشد

این امامزاده بزرگوار درسال 1281قمری ساخته شده است.


لیراوی های این  روستا در دوران دفاع مقدس یک شهید تقدیم سربلندی کشورمان کرده اند. 
شهید محمدحسین قادری 
(منبع : http://yaskabodzahra.glxweb.ir/)

شهید محمد حسین قادری

1



آخرین ویرایش: دوشنبه 12 مرداد 1394 09:13 ب.ظ

 
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر